فهرست مطالب
بیشتر رمزارزها به لحاظ فنی روی یک شبکه غیرمتمرکز مبتنی بر بلاکچین قرار دارند و در عین حال توسط شبکههای مختلفی از کامپیوترها اجرا میشوند. جالب است بدانید اینترنتی که ما امروز از آن استفاده میکنیم، تنها توسط چند غول تکنولوژی کنترل میشود. این غولها شامل آمازون (Amazon)، گوگل (Google)، فیسبوک (Facebook) و … میشوند.
اگر کنترل کل اینترنت تنها در دست چند شرکت باشد، همین شرکتها نیز میتوانند درباره سرنوشت بازار رمزارزها تصمیمگیری کنند. اگر این غولهای تکنولوژی استفاده از سرویسهایشان را برای شرکتهای کریپتویی ممنوع کنند، تمام رمزارزهایی که میشناسیم بلافاصله از میان برداشته میشوند. این همان نقطهایست که شبکه اینترنت کامپیوتر یا ICP وارد میدان میشود.
در این مقاله هر آنچه نیاز است درباره پروتکل پیشرفته اینترنت کامپیوتر بدانید را به تفصیل توضیح میدهیم.
اینترنت کامپیوتر (ICP) چیست؟
اینترنت کامپیوتر یک پلتفرم محاسباتی متنباز مبتنی بر وب 3.0 است که توسط بنیاد DFINITY ساخته شده تا برخی از چالشهای بزرگ اینترنت امروز از جمله ضعف امنیتی سیستمها، انحصاری شدن خدمات اینترنت و سوءاستفاده از اطلاعات شخصی کاربران را برطرف نماید.
هدف اینترنت کامپیوتر ساخت یک سیستم محاسباتی جهانی مبتنی بر بلاکچین است که با سرعت وب و ظرفیت نامحدود اجرا میشود. این شبکه به هولدرهای اجازه میدهد از طریق پروتکل اینترنت، سیستمها را به طور مستقل اجرا کنند. این پروتکل کاربران را قادر میسازد خدمات مبتنی بر وب را که شامل راهاندازی نرمافزار جدید، توسعه برنامههای جدید و یا انتشار محتواهای مختلف است، راهاندازی و اجرا کنند.
این موضوع یکی از قابلیتهای بسیار چشمگیر ICP بهشمار میآید، چرا که ماموریت این پروژه احیای اینترنت و نحوه کار آن بوده و در صدد است تا اطمینان یابد شبکهها، نودها و اطلاعات به خوبی توزیع شدهاند. شبکه اینترنت کامپیوتر همچنین میخواهد تا از طریق سیستم شبکه عصبی (Network Nervous System) یا NNS تمرکززدایی را تضمین کند.
NNS مکانیزمی است که همه کنشهای شبکه را پیشبینی میکند، به عنوان مثال درباره اینکه کدام نودها برای سیستم مناسبند، تصمیمگیری مینماید. اینترنت کامپیوتر بر بستر یک پلتفرم بسیار غیرمتمرکز توسعه داده شده است که در آن نرمافزار به صورت مستقل توسعه داده شده، دادهها در سطح جهانی توزیع شده و کامپیوترهای بسیاری از طریق DNS ادغام شدهاند. هیچکدام از اینها تحت کنترل هیچ شرکتی نیست.
شکه اینترنت کامپیوتر برای آنکه از کنترل اینترنت جلوگیری کند، نرمافزار کاملا مستقل میسازد که ساخت خدمات وب نظیر شبکه اجتماعی، برنامهها یا وبسایتهای کسبوکار را تسهیل کرده و تضمین میکند که خطری اطلاعاتشان را تهدید نمیکند. به همین دلیل است که گفته میشود شبکه اینترنت کامپیوتر برای شرکتهای بزرگ یک چالش است. این شبکه برای توسعهدهندگان و کارآفرینان فرصت فراهم میسازد.
معرفی ارز دیجیتال ICP
شبکه اینترنت کامپیوتر ارز دیجیتال اختصاصی خود را دارد که سه نقش اساسی ایفا میکند. اولا میتوان آن را در نورونها قفل کرد. نورون (neuron) یک قرارداد هوشمند است که امتیاز حاکمیتی داده و بسته به میزان مشارکت در شبکه پاداش دریافت میکند. ثانیا ارز دیجیتال ICP به عنوان یک ذخیره ارزش عمل میکند که محاسبات را در قالب سیکلهایی به حرکت درمیآورد.
این سیکلها با سوزاندن یا ایجاد ارز دیجیتال ICP، در فرایندهای کنترلی ثابت جایگزین کارمزدهای گس شده تا مطمئن شوند هزینه انجام تراکنشها ثابت است. در نهایت، از ICP به عنوان پاداش به کسانی که در روند حاکمیتی و سازوکارهای نود میزبان مشارکت میکنند، استفاده میشود.
طبق دادههای Coingecko در زمان انتشار این مطلب حدود 191 میلیون کوین در گردش بوده و کل عرضه ارز دیجیتال ICP بیش از 469 میلیون است. خریداران معمولی ارز دیجیتال ICP دو دسته هستند.
دسته اول هولدرهایی هستند که میخواهند در حاکمیت شبکه مشارکت داشته و پاداشهای رایدهی کسب کنند. دسته دوم شامل توسعهدهندگانی میشود که به دنبال تبدیل ارز دیجیتال ICP به سیکلها هستند تا هزینه محاسبات را بپردازند.
تاریخچه اینترنت کامپیوتر
پروژه ICP در ماه اکتبر سال 2016 کلید خورد؛ زمانی که یک سازمان غیرانتفاعی به نام بنیاد DFINITY در سوییس تصمیم گرفت تا گام بعدی را در متحول کردن تکنولوژی بلاکچین بردارد. بنیانگذار اصلی این بنیاد و شبکه اینترنت کامپیوتر، دومینیک ویلیامز (Dominic Williams) است؛ یک توسعهدهنده بلاکچین باتجربه که قبلا هم روی بیتکوین و هم اتریوم کار کرده است.
بنیاد DFINITY موفق شد برای توسعه شبکه کامپیوتر مقدار قابلتوجهی سرمایه جذب کند. در این فرایند سرمایهگذارانی نظیرMulticoin Capital، ZeroEx ،Aspect Ventures، Andreessen Horowitz و بسیاری دیگر در مجموع 121 میلیون دلار به پروژه اهدا کردند.
این پشتوانه محکم یکی از پاسخهای اصلی به این سوال است که «چرا ارز دیجیتال ICP یک سرمایهگذاری خوب برای افرادی است که به دنبال پروژههایی با دید بلندمدت هستند؟». ارز دیجیتال ICP پس از سالها توسعه برای عموم افراد قابل دسترسی شد. اینترنت کامپیوتر در تعداد زیادی از صرافیهای رمزارز ازجمله کوینبیس (Coinbase)، بایننس (Binance)، هیوبی (Huobi)، کوکوین (KuCoin) و OKEx لیست شده است.
قیمت ارز دیجیتال ICP بلافاصله پس از آنکه پروژه به صورت عمومی درآمد، به بیش از 737 دلار رسید. حتی با این که قیمت ICP بعد از این صعود خیلی زود اصلاح شد، یسیاری از تحلیلگران بلاکچین معتقدند که این ارز سرمایهگذاری خوبی بوده و قطعا پتانسیل آن را دارد که در آینده نزدیک به جایگاه 10 پروژه بلاکچین باارزش دنیا بازگردد.
اینترنت کامپیوتر چگونه کار میکند؟
Dfinity از یک الگوریتم اثبات سهام متفاوت به نام رله آستانه (Threshold Relay) استفاده میکند. در این نسخه نودها یک عدد تصادفی تولید میکنند که بیکن تصادفی (Random beacon) نام دارد. از بیکن تصادفی برای انتخاب گروه بعدی نودها و هدایت پروتکلهای پلتفرم استفاده میشود. این مکانیزم یکی از بخشهای کلیدی مجموعه Dfinity است.
اما فوت کوزهگری شبکه اینترنت کامپیوتر در تکنولوژی Chain Key است که اجرای قرارداد هوشمند را به دو دسته تقسیم میکند: درخواستهای بروزرسانی (Update calls) و درخواستهای جستجو (query calls). این رویکرد «تقسیم و حل»، بازده کلی و سرعت شبکه کریپتو ICP را بالا میبرد.
در همین حال، NNS اینترنت کامپیوتر همه چیز را مدیریت میکند؛ از اقتصاد و بروزرسانیها گرفته تا راهاندازی مراکز داده مستقل و ماشینهای اختصاصی نود. ICP برای ذخیره ارزان داده روی بلاکچین از فرایندی مبتنی بر شاردینگ استفاده میکند.
طبق طرح بنیاد Dfinity شبکه اینترنت کامپیوتر از طریق بازنگاری استک IT، فرایند ساخت و حفظ سیستمها را سادهسازی میکند. هدف Dfinity آن است که امکان ساخت و اجرای یک کسب و کار اینترنتی را بدون وابستگی به سازمانی دیگر مانند eBay یا Facebook فراهم کند.
مقایسه اینترنت کامپیوتر با رقبای وب 3.0
شبکه اینترنت کامپیوتر علاوه بر کاربردهای پیشرفته، امنیت، حاکمیت و موارد زیستمحیطی تقریبا در همه معیارها از بلاکچینهای بزرگ دیگر پیشی میگیرد. به عنوان مثال هزینه ذخیره 1 گیگابایت داده درونزنجیرهای برای اتریوم و سولانا به ترتیب 240 میلیون دلار و 840 هزار دلار است. ذخیرهسازی همین مقدار داده در اینترنت کامپیوتر تنها 5 دلار هزینه دارد.
علاوه بر این، کارمزد تراکنشها در شبکه اینترنت کامپیوتر حدود 0.0001ICP بوده که برابر با کمتر از یک سنت دلار آمریکا است. این مبلغ اساسا از هر بلاکچین دیگری، به جز سولانا، ارزانتر است. گرچه شبکه اینترنت کامپیوتر برخلاف سولانا میتواند کارمزد تراکنشها را در طول زمان تغییر دهد تا با افزایش یا کاهش قیمت ارز دیجیتال ICP هماهنگ باشد.
گذشته از اینها هیچ بلاکچین دیگری نمیتواند در سرعت پردازش تراکنشها با اینترنت کامپیوتر رقابت کند. این شبکه هیچ محدودیتی برای تعداد تراکنشها در هر ثانیه (TPS) نداشته و برای نهایی کردنشان تنها 2 ثانیه زمان نیاز دارد.
بنابراین اینترنت کامپیوتر از نظر سرعت وب تضمین میکند که پس از تکمیل شدن تراکنشهای رمزارزی نمیتوان آنها را تغییر داد، بازگرداند و یا کنسل کرد. نکته آخر اینکه این شبکه برای تشویق کاربران به مشارکت در حاکمیت از طریق NNS پاداشهای استیک فوقالعادهای میدهد!
برای آشنایی بیشتر با وب 3 و سایر پروژههای آن، پیشنهاد میکنیم این مطلب را مطالعه کنید.
نقشه راه اینترنت کامپیوتر
تیم اینترنت کامپیوتر پس از راهاندازی ارز دیجیتال ICP دامنه توسعه خود را به سرعت گسترش داده است. این تیم که قصد ندارد دست از تلاش بردارد، نقشه راهی تنظیم کرده که در آن تا 20 سال بعد از زمان راهاندازی پروتکل برنامهریزی شده است.
- 5 سال آینده: مدارس درباره شبکه اینترنت کامپیوتر و Motoko (زبان برنامهنویسی آن) به دانشآموزان درس خواهند داد. برخی خدمات اینترنت آزاد به موفقیتهای چشمگیری دست یافتهاند و آگاهی گستردهای نسبت به چیستی ICP حاصل شده است.
- 10 سال آینده: شبکه اینترنت کامپیوتر در مسیری خواهد بود که از اکوسیستم اینترنت اختصاصی بسته تکنولوژیهای بزرگ سبقت گیرد؛ سرمایهها همچنان از شرکتهای اینترنتی بزرگ به ICP هدایت شده و دیفای به اندازه تکنولوژی مالی مهم خواهد بود.
- 20 سال آینده: ICP از اینترنت بسته امروز بزرگتر خواهد بود. اکثر زیرساختهای حیاتی جامعه بر بستر شبکه اینترنت کامپیوتر بوده و افراد حقیقی در سراسر دنیا از امنیت بسیار پیشرفته و آزادیهای شخصی آن بهره میبرند.
نقد DFINITY و شبکه ICP
گرچه DFINITY تکنولوژی اینترنت کامپیوتر را تلاشی برای دموکراتیک کردن توسعه بلاکچین، از میان برداشتن واسطههای اینترنت، انحصارزدایی اکوسیستمهای خدمات ابری و امکانپذیر ساختن حاکمیت غیرمتمرکز میانگارد، برخی منتقدان استدلال میکنند که اکوسیستم ICP آنقدر که باید غیرمتمرکز نیست و میزان کنترل بنیاد DFINITY بر آن متناسب نیست.
به عنوان مثال برخی افراد بدبین با این موضوع که هولدرهای ارز دیجیتال ICP برای مشارکت در حاکمیت بایستی ارز دیجیتال ICP خود را در پروتکل قفل کنند، مشکل دارند. هولدرهای ICP میتوانند کوینهای خود را بین 6 ماه تا 8 سال قفل کنند و کسانی که ارزهای خود را مدت بیشتری قفل کنند، از قدرت بیشتری نیز بهرهمند خواهند بود.
بنیاد DFINITY بخش زیادی از این کوینها (تا 40 درصد) را هولد میکند. منتقدان همچنین استدلال میکنند که سیستم حاکمیتی ICP (NNS) میتواند مانند یک نقطه ضعف مرکزی عمل کند، زیرا ممکن است برای مثال از کار بیافتد، با رد درخواستهای میزبان مرکز داده فعالیت مخرب داشته باشد و یا به بسته شدن برنامههای ناخواستهای که روی پلتفرم ایجاد شدهاند رای دهد.
علیرغم تمام این نگرانیها، پروژه اینترنت کامپیوتر DFINITY همچنان یکی از بازیگران محبوب و فعال در اکوسیستم کلی اینترنت بلاکچین و خدمات زیرساخت ابری است.
آیا اینترنت کامپیوتر گزینه خوبی برای سرمایهگذاری است؟
ارز دیجیتال ICP عمدتا به دلیل بنیانهای فناورانهاش میتواند سرمایهگذاری خوبی باشد. اینترنت کامپیوتر یک شبکه بلاکچینی کاملا عملیاتی با عملکرد بسیار بالاست که به عنوان یک اکوسیستم کامل برای رقابت با رهبران این صنعت، مانند بیتکوین و اتریوم، طراحی شده است.
اینترنت کامپیوتر را از لحاظ عملکرد میتوان بلاکچینی تعریف کرد که قادر است با سرعت معمول وب مدرن امروز عمل کند. تصور کنید چه اتفاقی خواهد افتاد اگر سرعت تراکنشهای بلاکچین به اندازه لود شدن یک وبسایت در مرورگر بود! این دقیقا همان کاریست که ICP انجام میدهد.
یکی از دلایل دیگر برای تایید ICP به عنوان یک گزینه سرمایهگذاری خوب این مسئله است که به عنوان یک شبکه کاملا کاربردی شامل راهکارهای متفاوت بسیار عرضه شد. درحالیکه سالها طول کشید شبکههایی مانند اتریوم، برنامههای مختلفی را گسترش داده و در خود جای دهند، اکوسیستم ICP از همان لحظه میزبان راهاندازی تعداد زیادی dApp بود.
از جمله آنها میتوان به صرافیهای غیرمتمرکز Enso Finance و Tacen، پلتفرم دیفای SailFish، پلتفرمهای شبکه اجتماعی Distrikt و CanCan و … اشاره کرد. علیرغم تمام انتقادهایی که به شبکه اینترنت کامپیوتر میشود، تعداد زیادی از تحلیلگران بلاکچین و متخصصان بر این باورند که قیمت ICP در آینده افزایش خواهد یافت و احتمال دارد در سال 2022 سقف قبلی خود را رد کند.
نتیجهگیری
شبکه اینترنت کامپیوتر، ارز دیجیتال ICP و NNS با ارائه خدمات حیاتی و مورد تقاضا خود را در دنیای کریپتو ثابت کردهاند. با آنکه اینترنت کامپیوتر هنوز در مراحل ابتدایی خود قرار دارد، آیندهای خوب را نوید میدهد. هدف ICP این است که جایگزین اینترنت شده و سلطه شرکتهای بزرگ فناوری مانند آمازون و فیسبوک را در هم شکند.
اینترنت کامپیوتر بدون ICP و NNS امکانپذیر نخواهد بود. این دو سرویس بهترین نسخه تکنولوژی بلاکچین را برای اینترنت به ارمغان میآورند. آنها میزبانی بکاند نرمافزارها را روی پلتفرم محاسبه جهانی امکانپذیر کرده و وعده دادهاند تا چهره رمزارزها را برای همیشه تغییر دهند.
منبع: coinspeaker , gemini , cryptotelegram