تورم به بالاترین مقدار خود در 40 سال گذشته نزدیک شده است که برای قیمت ارزهای دیجیتال [1] مناسب نیست و همین دلیل باعث سقوط بیتکوین [2] به زیر 29,000 دلار نزول کرده است. همچنین فروپاشی لونا (LUNA) [3] و استیبل کوین ترا وضعیت بازار آشفته ارزهای دیجیتال را مضاعف کرده است. در این وضعیت سرمایهگذاران بازار رمزارزها در موقعیت پر خطری هستند و بازار امکان دارد سقوط بیشتری را تجربه کند. بیتکوین (BTC) امروز به زیر 29000 دلار سقوط کرد. طبق دادههای CoinMarketCap [4]، امروز بیتکوین به 27800 دلار سقوط کرد که کمتر از هر قیمتی در سال 2021 بود. در حالی که بیت کوین پادشاه رمزارزها در 24 ساعت حدود 12 درصد سقوط کرد، برخی آلتکوینهای برتر حتی بیشتر از این کاهش یافتند. ارز دیجیتال سولانا (SOL) [5] در زمان نگارش این مقاله بیش از 30 درصد کاهش داشت که از ابتدای سال به 75 درصد کاهش یافته است. دلایل سقوط بیتکوین بزرگترین عاملی که بر قیمت ارزهای دیجیتال اثر گذار است، تأثیر اقدامات سختگیرانه اقتصادی است که برای کاهش تورم طراحی شده است. هفته گذشته، فدرال رزرو نرخ بهره را 0.50 درصد افزایش داد که بزرگترین افزایش در 20 سال گذشته است. این امر باعث ایجاد نگرانی در بازار ارزهای دیجیتال و سهام شد زیرا سرمایه گذاران از کلاسهای دارایی پر ریسک خارج شدند. اما امروزه عوامل دیگری بر روی قیمت ارزهای دیجیتال نقش دارند که در اینجا به تعدادی از آنها اشاره میکنیم: 1. عدم کاهش تورم آخرین ارقام شاخص قیمت مصرف کننده (CPI) امروز اعلام شد. آنها کاهش جزئی تورم را نشان دادند، اما این رقم نزدیک به بالاترین میزان در 40 سال گذشته است. نرخ تورم در ماه آوریل به 8.3 درصد رسید که اندکی نسبت به 8.5 درصد در ماه مارس کاهش یافته. با این حال، اقتصاددانان به کاهش بیشتر امیدوار بودند. قیمت ارز دیجیتال به دلیل ترس از واکنش فدرال رزرو به ارقام تورم بالا با اعمال تدابیر شدیدتر کاهش یافته است. تورم بخشی از یک پسزمینه اقتصادی و ژئوپلیتیکی گستردهتر است که سرمایهگذاران را به سمت یک زمین امنتر سوق داده است. این ترس وجود دارد که اقدامات شدید برای مهار تورم ممکن است باعث رکود شود که قیمت سهام و ارز دیجیتال را حتی بیشتر کاهش دهد. 2. فروپاشی رمزارز LUNA و استیبل کوین ترا لونا در هفته گذشته 98 درصد سقوط کرد، زیرا استیبل کوین TerraUSD (UST) بارها در تلاطمهای اخیر، بازار خود را از دست داده است. سقوط یک رمزارز نسبتاً تثبیت شده، به ویژه ارز دیجیتالی که در ماههای اخیر افزایش خوبی داشته است، اعتماد سرمایه گذاران را به شدت متزلزل کرده است که همین عامل در سقوط بیتکوین نقش داشته است. همچنین تعدادی سوال در مورد ثبات استیبل کوینها و عدم حمایت از مصرف کننده ایجاد کرده است. مدتی است که مقامات برای افزایش مقررات استیبل کوین فشار آورده اند. فروپاشی سریع Terra میتواند این روند را تسریع کند و به قانونگذاران دلایل بیشتری برای سرکوب استیبل کوینها و سختگیری بیشتر نسبت به آنها بدهد. این روند چه معنی برای سرمایهگذاران دارد؟ این یک درس مهم برای سرمایهگذاران است که بدانند، ارز دیجیتال یک سرمایه گذاری با ریسک بالا است، این کاملاً چیز دیگری است که میبینید ارزش سبد سرمایهگذاری شما 50 درصد یا بیشتر کاهش مییابد. ارزهای دیجیتال بیثبات هستند و این فراز و نشیبها بخشی از ترن هوایی سرمایه گذاری در حوزه رمزارزها است. اما این باعث نمیشود که فرصتهای سرمایهگذاری در این صنعت را نادیده بگیریم. در طول تاریخ بازار سهام شاهد افت و خیز قیمت سهام بودهایم و بارها مشاهده شده است که سهام بعد از گذشتن از سقوط خود، روند خود را بهبود دادهاند. این در حالی است که ما فقط 13 سال سابقه قیمت بیت کوین را داریم و در همین مدت کم رمزارزها بعد ازروند نزولی خود، به اوجهای جدیدی رسیدهاند. در کوتاه مدت، سرمایه گذاران باید خود را برای زیان های احتمالی بیشتر آماده کنند. بیت کوین ممکن است افزایش یابد، اما ممکن است بیشتر سقوط کند و بهتر است خود را برای اخبار بد بیشتر آماده کنید. برخی از سرمایهگذاران این کاهشها را فرصتی برای خرید ارزهای دیجیتال با قیمتی بسیار پایین میدانند، اما این به وضعیت شخصی شما بستگی زیادی دارد. اگر فقط پولی را سرمایه گذاری کنید که میتوانید از دست بدهید و با پتانسیل کاهش بیشتر قیمت راحت هستید، ممکن است منطقی باشد. برخی از سرمایه گذاران ممکن است به فکر کاهش زیان و فروش باشند. این قابل درک است. با این حال، فروش زیاد با قیمت پایین فقط ضرر شما را محدود میکند. اگر اکنون بفروشید، در موقعیتی نخواهید بود که از بهبودی نهایی بهره مند شوید. اگر هنوز بر این باورید که بیت کوین پتانسیلی دارد، اکنون زمان آن است که به این اعتقاد خود ادامه دهید و چشمان خود را به افق رو به جلو و بلند مدت بندازید. کلام آخر تماشای از دست دادن ارزش سرمایهگذاریهای شما آسان نیست، به ویژه زمانی که بسیاری از تحلیلگران مشکلات بیشتری را برای بازار پیشبینی میکنند. بسیاری از دستاوردهای فوق العاده سال گذشته در حال حاضر پاک شدهاند و هیچ تضمینی در مورد آنچه اکنون اتفاق خواهد افتاد وجود ندارد. با این حال، فشار فروش بسیار زیاد به ندرت نتایج خوبی به همراه دارد. یک قدم به عقب برگردید و به این فکر کنید که چرا ابتدا بیتکوین خریدهاید. اگر تفکر شما همچنان صادق است، ممکن است به شما کمک کند که ادامه دهید، حتی اگر این شروع یک زمستان رمزارزی باشد. منبع: fool.com [6] [1] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b1%d8%b2-%d8%af%db%8c%d8%ac%db%8c%d8%aa%d8%a7%d9%84-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [2] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b1%d8%b2-%d8%af%db%8c%d8%ac%db%8c%d8%aa%d8%a7%d9%84-%d8%a8%db%8c%d8%aa-%da%a9%d9%88%db%8c%d9%86-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [3] https://blog.valmart.net/%d8%b4%d8%a8%da%a9%d9%87-%d8%aa%d8%b1%d8%a7-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [4] https://coinmarketcap.com/ [5] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b1%d8%b2-%d8%af%db%8c%d8%ac%db%8c%d8%aa%d8%a7%d9%84-%d8%b3%d9%88%d9%84%d8%a7%d9%86%d8%a7-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [6] https://www.fool.com/the-ascent/cryptocurrency/articles/bitcoin-slips-below-29000-what-it-means-for-investors/
برای آنکه یک معاملهگر خوب باشید، علاوه بر کسب دانش در حوزه کریپتو و داشتن استراتژیهای مناسب لازم است با اصطلاحات رایج نیز آشنا شوید. فومو (FOMO) عبارتی است که بسیاری از تازهواردهای دنیای ارز دیجیتال را گمراه میکند. در این مطلب به طور تفصیلی درباره فومو و اهمیت آن در دنیای معاملات رمزارزها صحبت خواهیم کرد. فومو یا ترس از دست دادن چیست؟ عبارت "ترس از دست دادن" یا فومو اساسا به یک احساس نگرانی اطلاق میشود که ناشی از ترس از دست دادن یک تجربه خوشایند یا لذتبخش است. این پدیده در شبکههای اجتماعی بسیار رایج است. در این شبکهها افراد مدام روی جنبههای خوب زندگی خود تاکید کرده و باعث میشوند که مخاطبین نسبت به شرایط خودشان احساس سرخوردگی کنند. فومو در حوزه رمزارزها به نگرانی معاملهگر هنگام مشاهده صعود چشمگیر قیمت بیتکوین یا دیگر رمزارزها گفته میشود. زمانی که قیمت یک رمرزارز به طور قابلتوجهی نوسان دارد، معاملهگر ممکن است حرکت قیمتی را مشاهده کند که به نظرش در ابتدا سیگنال مطلوبی بهشمار بیاید. وقتی قیمت مقدار زیادی بالا رفت، بنظر زمان خوبی برای خرید است. اما در واقعیت هرچه قیمت بیشتر بالا میرود، احتمال اصلاح یا ریزش آن نیز بیشتر است. در نتیجه اکثر معاملاتی که در زمان فومو انجام میشوند، اغلب به ضرر منجر شده که میتوان با مدیریت سرمایه از آن جلوگیری کرد. فردی که دچار فومو شده است، چه ویژگیهایی دارد؟ ترس از دست دادن از آنجایی که تصمیمگیری ما را در تمامی مراحل از جمله ورود ناگهانی و زودهنگام به معامله، بدون تایید و دنبال کردن معاملات از دست رفته تحت تاثیر قرار میدهد، دشمن همه معاملهگران محسوب میشود. آنها با مدیریت احساسات در معاملات میتوانند فومو را کنترل کنند. با این حال همه افراد روانشناسی معاملهگری بلد نیستند! بسیاری از معاملهگران همچنان تحت تاثیر فومو قرار گرفته و معمولا ویژگیهای مشترکی دارند (پیشنهاد میکنیم برای آشنایی با بحث روانشناسی معاملهگری و درک اهمیت آن، این مقاله [1] را مطالعه نمایید). طمع: یک معاملهگر تحت تاثیر فومو همه چیز را همین حالا میخواهد. اگر هنگام معامله چنین احساسی دارید، احتمالا به فومو دچار شدهاید. یعنی به جای آنکه روی انجام درست معامله تمرکز کنید، به مقدار سودتان از معامله فکر میکنید. حسادت: معاملهگرانی که به ترس از دست دادن دچار میشوند، اکثر مواقع نسبت به عملکرد دوستان یا دیگر سرمایهگذاران حسادت میورزند. انتظارات بالا: برخی معاملهگران انتظارات خیلی بالایی دارند. آنها میخواهند در مدت کوتاه، سرمایه خود را چندین برابر کنند. به همین دلیل معاملات نامعقولی انجام میدهند. کمبود اعتمادبنفس: برخی معاملهگران بعد از چند ضرر پیدرپی به دنبال جبران آن هستند. آنها برای سود سریع و بازیابی ضررهای خود، به طور تصادفی وارد معامله میشوند و در نهایت بیشتر ضرر میکنند. تردید: برخی معاملهگران در تصمیمگیری بد عمل میکنند، در حالی که تصمیمگیری صحیح کلید موفقیت در معامله است. یک تریدر مدام در حال تصمیمگیری است، از جمله تعیین زمان ورود به معامله، حجم پوزیشن، موقعیت حد ضرر، هدف قیمتی و ... . کسانی که نمیتوانند تصمیم بگیرند، در معرض فومو هستند. تفکر دنبالهرو: یک معاملهگر زمانی که دچار ترس از دست دادن میشود، اغلب بخاطر اینکه دیگران کاری را انجام میدهند، دوست دارد آن کار را بکند و به دلیل آن فکر نمیکند. دنبال بقیه رفتن در معامله میتواند منجر به معاملات نامعتبر و نتایج مخرب شود. عجله: معاملهگران مبتلا به سندروم فومو اغلب صبر ندارند و منتظر ستاپ معاملاتی نمیمانند. این افراد از ترس جا ماندن از رالی قیمت فقط میخواهند هر چه زودتر وارد معامله شوند. نداشتن استراتژی معاملاتی: معاملهگرانی که به ترس از دست دادن دچار شدهاند، اغلب استراتژی معاملاتی ندارند. آنها هر زمان که دوست داشته باشند وارد معامله میشوند. این افراد گمان میکنند وقتی قیمت در یک مسیر حرکت میکند، تا ابد در آن مسیر خواهد بود.نداشتن چشمانداز بلندمدت: معاملهگران فومو اغلب با دید بلندمدت وارد معامله نمیشوند. اگر چنین دیدی داشته باشند، خواهند دانست که هزاران معامله جدید منتظر آنهاست و تاکید زیادی روی یک معامله نمیکنند.نداشتن مدیریت ریسک: کسانی که از ترس از دست دادن معامله میکنند، معمولا مدیریت ریسک ندارند. این افراد اغلب زمانی وارد معامله میشوند که قیمت رشد خودش را کرده و پیدا کردن محل مناسب برای خروج کار سختی است. عوامل ایجاد فومو در معاملهگران ترس از دست دادن یک احساس درونی است اما احساسی که میتواند توسط موقعیتهای مختلفی ایجاد شود. برخی از عوامل خارجی که میتوانند باعث ایجاد فومو در یک معاملهگر شوند عبارتند از: بازارهای پرنوسان: فومو محدود به بازارهای گاوی که در آن افراد میخواهند با روند نزولی همراه شوند، نیست و میتواند در هر شرایطی از بازار وجود داشته باشد. هیج معاملهگری نمیخواهد فرصتهای خوب را از دست بدهد.بردهای متوالی: کسب پیروزیهای متوالی و طولانی مدت میتواند معاملهگران را هیجانزده کند. آنها ممکن است کمکم احساس کنند که شکستناپذیرند و وارد هر معاملهای بشوند. در نهایت زمانی که شرایط بازار تغییر کند، با ضررهای سنگین روبرو خواهند شد.ضررهای مکرر: معاملهگران ممکن است در یک چرخه معیوب گیر بیافتند: ورود به معامله، ترسیدن، خروج از معامله و سپس ورود مجدد به یک معامله دیگر از روی نگرانی و افسوس هولد نکردن! این روند میتواند در نهایت منجر به ضررهای بیشتر شود.اخبار و شایعات: شنیدن اخبار و یا شایعات میتواند احساس فومو و جا ماندن را تقویت کند و معاملهگران ممکن است فکر کنند از دور خارج شدهاند.شبکههای اجتماعی، بخصوص توییتر: معاملهگری بر مبنای شبکههای اجتماعی میتواند بسیار خطرناک باشد، زمانی که به نظر میرسد همه در معاملات برندهاند! بسیار مهم است که به ظاهر محتوای شبکههای اجتماعی بها ندهید و برای تحقیق درباره اینفلوئنسرها و ارزیابی پستها زمان کافی بگذارید. چرا باید هنگام معاملات از فومو جلوگیری کرد؟ تا اینجا متوجه شدید که به عنوان یک معاملهگر، ترس از دست دادن دشمن واقعی شماست. اگر میخواهید در حیطه معاملهگری موفق شوید، باید بتوانید بر آن غلبه کنید. برای جلوگیری از فومو در معاملات دلایل زیادی وجود دارد اما دراینجا به سه مورد اشاره خواهیم کرد: عادتهای بد معاملاتی: حتی اگر خوش شانس باشید و در معاملهای که از روی فومو وارد شدهاید، برنده شوید همچنان کاری اشتباه محسوب میشود؛ زیرا این برد عادت معاملاتی را تحت تاثیر قرار داده و شما را به بیاحتیاطی تشویق میکند که در نهایت چیزی جز ضررهای سنگین در آیندهای نه چندان دور بر جا نخواهد گذاشت.ضررهای مخرب بالقوه: معاملات ناشی از فومو به احتمال زیاد با شکست مواجه خواهند شد، زیرا زمانی شما وارد معامله میشوید قیمت رشد خودش را کرده و احتمالا برای اصلاح یا بازگشت روند آماده است. علاوه بر این، اکثر قربانیهای فومو معاملهگران احساساتی هستند که حتی از استاپ لاس نیز استفاده نکرده و در معرض ضررهای سنگین هستند. سختی تعیین استاپ لاس: هنگامی که از ترس از دست دادن وارد یک معامله میشوید، احتمالا قیمت از زمان ایدهآل خود برای ورود تغییر کرده است. در حالت عادی استاپ لاس شما باید مقداری بالاتر از یک ناحیه حمایتی یا مقاومتی قوی باشد. اما هنگامی که یک روند را بعد از شکلگیری کامل آن دنبال میکنید، تعیین استاپ لاس در جای درست امری دشوار است؛ چرا که احتمال دارد حد ضرر خیلی زود فعال شده و معامله بسته شود. برای آشنایی کامل با نحوه تعیین استاپ لاس، پیشنهاد میشود این مطلب [2] را مطالعه کنید. فومو علاوه بر تاثیر گذاشتن روی افراد میتواند مستقیما روی بازارهای مالی نیز تاثیرگذار باشد. بازارهای پرنوسان ممکن است تحت تاثیر احساسات باشند طوری که معاملهگران به دنبال فرصت گشته و زمانی که فکر میکنند روند جدیدی در حال شکلگیری است، به دنبال نقطه ورود میگردند. زمانی که افراد از ترس از دست دادن شروع به معامله میکنند، بازارهای گاوی ممکن است در دورهای رشد شارپی داشته باشند و پس از مدت کوتاهی سقوط کنند. افرادی که دیر وارد پوزیشن لانگ (خرید) میشوند، نیز پولشان را از دست خواهند داد که این بدترین سناریو در معاملات ناشی از فومو بهشمار میآید. روشهای کنترل فومو در معاملهگری کنترل فومو یک فرایند مداوم است و شما احتمالا در تمام معاملات خود با آن مواجه خواهید شد. با آنکه هیچ راهکاری برای از بین بردن تاثیر احساسات بر معامله وجود ندارد، این چند نکته ساده میتوانند به شما کمک کنند تا هنگام انجام معاملات، احساسات خود را کنترل کنید: از پولی استفاده کنید که توان از دست دادن آن را دارید: بسیار مهم است که با مقدار سرمایهای شروع کنید که از دست دادن آن برایتان گران تمام نشود، زیرا هر زمان که در بازار باشید ممکن است احساساتتان برانگیخته شوند.فرصت برای معامله همیشه وجود دارد: بازار همیشه هست و فرصتهای معامله نیز همیشه به وجود میآیند؛ بنابراین لازم نیست فکر کنید یک معامله آخر دنیاست و فرصت دیگری وجود ندارد.بازاری که در آن معامله میکنید را بشناسید: تلاش کنید شناخت کافی نسبت به بازارهای مالی داشته باشید. بسیار مهم است که تحلیلهای رایج معاملاتی مانند تحلیل فاندامنتال و تکنیکال را خودتان انجام دهید و متکی به دیگران نباشید.برنامه و استراتژی معاملاتی داشته باشید: شما باید برای معاملهگری، حداقل یک استراتژی معاملاتی داشته و نیز یک پلن معاملاتی تهیه کنید و مواردی مثل میزان سرمایه ورود به معاملات، درصد ریسک و نسبت سود به ضرر را در آن بگنجانید. حواستان باشد که به برنامه خود پایبند باشید. برای داشتن یک پلن معاملاتی موفق، پیشنهاد میشود این مطلب [3] را مطالعه کنید. آرامش خود را در بازارهای پرنوسان حفظ کنید: دستکاری قیمت در همه بازارهای مالی ازجمله کریپتو امری رایج است. بازیگران بزرگ بازار (مثل نهنگها) قدرت آن را دارند تا قیمت یک رمزارز را پامپ کرده و ناگهان آن را دامپ کنند. وقتی قیمت سقوط میکند، کسانی که از ترس افزایش بیشتر قیمتها اقدام به خرید میکنند، مستعد ضرر خواهند بود.دلایل خود را برای ورود به یک معامله بیان کنید: ما بیشتر اوقات در پاسخ به اینکه چرا تحلیلهای خود را نادیده گرفته و دنبالهروی دیگران هستیم، بهانه میآوریم. یکی از مواردی که به شما کمک میکند به برنامه معاملاتی خودتان مقید باشید، این است که دلایل خود را برای ورود به معامله بیان کنید. آیا بر اساس تحلیلها و استراتژی وارد معامله میشوید یا صرافا از روی احساسات است؟ژورنال معاملاتی داشته باشید: باید یک ژورنال (دفتر) معاملاتی داشته باشید که در آن تمامی معاملات خود ثبت کنید تا در آینده به آن مراجعه کرده و مجددا آنها را بررسی و تحلیل نمایید. ثبت معاملات با جزئیات و استراتژیهای اتخاذ شده باعث میشود تا اشتباهات خود را شناسایی کرده و سعی در برطرف نمودن آنها نمایید. فومو و نرخ موفقیت سرمایهگذاری در بازار رمزارزها فومو یا ترس از دست دادن منحصر به بازار کریپتو نیست. این پدیده در بیشتر بازارهای مالی نظیر سهام، فارکس، فیوچرز، کالا و ... نیز وجود دارد که میتواند تاثیر منفی بر موفقیت در سرمایهگذاریهای افراد داشته باشد. وارن بافت (Warren Buffet)، سرمایهگذار موفق بازار سهام، جمله معروفی دارد که میگوید: «مهمترین خصوصیت یک سرمایهگذار، خُلق و خوی اوست نه ذکاوتش. از این حیث به خلقو وخویی نیاز است که انسان نه از همراه شدن با جماعت خیلی سرخوش شود و نه از حرکت در خلاف جهت آنها» "پیروی از جمع" لزوما بهترین استراتژی سرمایهگذاری نیست. وقتی یک رمزارز را به این خاطر میخرید که همه درباره آن صحبت میکنند، در زمان کاهش موقت قیمت در معرض ضرر خواهید بود. علت آن است که احتمال دارد شما تعلل کرده باشید و ارز مورد نظر بیش از حد ارزشگذاری شده و اماده فروش باشد. نتیجهگیری معاملهگری ناشی از فومو یک نوع رفتار معاملاتی است که سرمایهگذار در آن به احساساتی مانند ترس از دست دادن اجازه میدهد تا جایگزین تفکر استراتژیک و منطقی شود. فومو اغلب از روی احساسات و به دور از تعقل بوده که میتواند به میزان قابلتوجهی بر نتایج سرمایهگذاری تاثیر بگذارد. تحقیق، دانش، درک میزان تحمل ریسک و اهداف مالی در مقوله سرمایهگذاری بسیار کمککننده است. غلبه کردن بر فومو یک شبه اتفاق نمیافتد و روندی ادامهدار است. این مقاله با تاکید بر اهمیت روانشناسی معامله و نیز مدیریت احساسات به منظور جلوگیری از اثرگذاری فومو بر تصمیمات معاملاتی، نقطه آغاز خوبی برای شما در مسیر معاملهگری خواهد بود. منبع: therobusttrader [4] , zipmex [5] [1] https://blog.valmart.net/%d8%b1%d9%88%d8%a7%d9%86%d8%b4%d9%86%d8%a7%d8%b3%db%8c-%d9%85%d8%b9%d8%a7%d9%85%d9%84%d9%87%e2%80%8c%da%af%d8%b1%db%8c-%d8%a7%d8%b1%d8%b2-%d8%af%db%8c%d8%ac%db%8c%d8%aa%d8%a7%d9%84/ [2] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d8%a7%d9%be-%d9%84%d8%a7%d8%b3-%db%8c%d8%a7-%d8%ad%d8%af-%d8%b6%d8%b1%d8%b1-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [3] https://blog.valmart.net/%d9%be%d9%84%d9%86-%d9%85%d8%b9%d8%a7%d9%85%d9%84%d8%a7%d8%aa%db%8c-%d9%85%d9%88%d9%81%d9%82/ [4] https://therobusttrader.com/what-does-fomo-mean-in-trading/ [5] https://zipmex.com/glossary/fomo/
از آنجایی که اکثر بازارهای مالی از جمله بازار ارزهای دیجیتال دو طرفه هستند، خرید و فروش استقراضی دو روش معاملاتی هستند که به معاملهگران اجازه میدهند تا هم در بازارهای صعودی و هم بازارهای نزولی کسب سود کنند. با استفاده از فروش استقراضی یا پوزیشن شورت، میتوان از بازارهای نزولی سود گرفته و همچنین ریسک سبد دارایی را مدیریت یا Hedge کرد. اما این نوع از معاملات ریسکهایی را نیز در پی دارد که از مهمترین آنها میتوان به شورت اسکوئیز (Short Squeeze) یا فشار مواضع استقراضی اشاره کرد. در ادامه مقاله مفهوم شورت اسکوئیز، نحوه رخ دادن آن و چگونگی آمادگی در برابر فشار مواضع استقراضی را بررسی میکنیم. اگر با مفهوم فروش استقراضی آشنایی ندارید، توصیه میکنیم این مطلب [1] را مطالعه کنید. شورت اسکوئیز به زبان ساده شورت اسکوئیز زمانی رخ میدهد که قیمت با شدت زیادی افزایش پیدا کرده و دلیل این افزایش قیمت، بسته شدن معاملات فروش و به دنبال آن افزایش تقاضای بیشتر در بازار است. فروشندگان یا دارندگان پوزیشن شورت در بازار، بر روی کاهش قیمت یک دارایی در آینده شرط بستهاند. در صورتی که قیمت، برعکس تصور فروشندگان عمل کرده و به سمت بالا حرکت کند، معاملات فروش با برخورد به حد ضرر [2] یا لیکویید شدن بسته شده و حتی ممکن است خود معاملهگر برای جلوگیری از ضرر بیشتر، از معامله خارج شود. بسته شدن معاملات فروش استقراضی در واقع با بازخرید دارایی انجام میشود. در این صورت، خروج معاملهگران از پوزیشن شورت به قدرت خریداران میافزاید و موجب افزایش شدیدتر قیمت میشود. به همین دلیل معمولا زمانی که شورت اسکوئیز رخ میدهد، حجم معاملات بشدت افزایش پیدا کرده است. لانگ اسکوئیز دقیقا برعکس شورت اسکوئیز است و معمولا کمتر رخ میدهد. در این حالت، افت قیمت باعث میشود که خریداران و دارندگان پوزیشن لانگ برای جلوگیری از ضرر بیشتر، از معاملات خود خارج شوند که این امر باعث افزایش عرضه و در نتیجه کاهش قیمت دارایی میشود. فشار مواضع استقراضی چگونه رخ میدهد؟ شورت اسکوئیز زمانی رخ میدهد که در اثر افزایش تقاضا، فشار خرید شکل بگیرد. این فشار خرید ناگهانی در نهایت باعث میشود حجم بالایی از معاملات فروش در اثر برخورد به حد ضرر یا توسط معاملهگر بسته شود که این امر باعث چندین برابر شدن تقاضا در بازار و افزایش شدیدتر قیمت میشود. شورت اسکوئیز در هر بازار مالی که از معاملات فروش یا پوزیشن شورت پشتیبانی میکند، ممکن است رخ دهد. برای رخ دادن یک شورت اسکوئیز نیاز است تا موقعیتهای فروش نسبت به خرید بسیار بیشتر باشد؛ در این صورت نقدینگی بیشتری وجود دارد تا در تلهی فشار مواضع استقراضی قرار بگیرد و موجب افزایش قیمت شود. به همین دلیل نسبت پوزیشنهای خرید و فروش (Long/Short Ratio) ابزار مفیدی برای معاملهگران است تا بتوانند احساسات بازار را مشاهده کرده و همچنین احتمال رخدادن یک شورت اسکوئیز را پیشبینی کنند. بعضی از معاملهگران حرفهای به دنبال موقعیتهای پر پتانسیل شورت اسکوئیز میگردند تا قبل از رخدادن آن یک پوزیشن خرید گرفته و پس از فشار خرید و جهش ناگهانی قیمت داراییهای خود را بفروش برسانند. مثالی برای شورت اسکوئیز فشار مواضع استقراضی یک اتفاق نسبتا رایج در بازار ارزهای دیجیتال است که در تاریخچه نوسانات قیمتی بیت کوین نیز شاهد آن بودهایم. از آنجایی که در بازار مشتقات بیت کوین و معاملات فیوچرز [3] آن از اهرمهای بالایی استفاده میشود، به سادگی و با نوسانات نه چندان زیاد، معاملهگران زیادی به تله میافتند و با خروج از معاملات خود موجب رخدادن شورت اسکوئیز میشوند. اگر میخواهید در تلهی شورت اسکوئیز گیر نکنید، سعی کنید از اهرمهای بالا استفاده نکرده و همچنین یک استراتژی مدیریت ریسک داشته باشید. در شکل بالا، نمودار 4 ساعته بیت کوین در سال 2021 را مشاهده میکنید. پس از یک روند نزولی نسبتا طولانی و فرسایشی، در حالی که معاملهگران پیشبینی میکردند که قیمت کاهش بیشتری را تجربه کند، بیت کوین پس از شکست خط روند نزولی بصورت ناگهانی و با شدت بالایی افزایش قیمت را تجربه میکند. این افزایش قیمت همراه با افزایش حجم معاملات بوده که حاکی از رخ دادن یک شورت اسکوئیز است. محافظت از معاملات در برابر شورت اسکوئیز چندین روش وجود دارد تا معاملهگران به واسطه آن بتوانند از ضرر زیاد در برابر شورت اسکوئیز جلوگیری کرده و شدت آن را کمتر کنند: 1- قراردادن حد ضرر برای معاملات فروش با توجه به مقدار ریسکی که برای هر معامله خود در نظر میگیرید، حد ضرر خود را ثبت کنید. برای مثال اگر بر روی ارز دیجیتال اتریوم در قیمت 4000 دلار یک پوزیشن شورت گرفتهاید و تا 10 درصد پتانسیل قبول ریسک دارید، حد ضرر خود را روی قیمت 3600 دلار قرار دهید. به محض اینکه قیمت به 3600 دلار برسد، معامله شما بسته شده و از ضرر بیشتر جلوگیری میکند. 2- پوشش ریسک (Hedge Risk) موقعیت فروش با پوزیشن لانگ شما میتوانید بر روی یک ارز، پوزیشن شورت باز کرده و همزمان مقداری از همان دارایی را خریداری کنید. در واقع شما با اینکار بر علیه خود شرطبستهاید اما اگر قیمت افزایش پیدا کند، ضرر خود را کاهش داده و میتوانید از این افزایش قیمت، سود کسب کنید. چگونه شورت اسکوئیز را پیشبینی کنیم؟ فشار مواضع استقراضی معمولا سریع رخ میدهد و به غیر قابل پیشبینی بودن معروف است اما روشهایی وجود دارد که با کمک آن بتوان شورت اسکوئیز را پیشبینی کرد. در ادامه این روشها را بررسی میکنیم. 1- فشار خرید بالا اگر افزایش ناگهانی در حجم خرید ارز دیجیتال مورد نظر خود مشاهده کردید مراقب باشید، چون امکان رخدادن یک شورت اسکوئیز در ادامه وجود دارد. برای مثال، ممکن است در لیست سفارشات (Order Book) یک رمزارز شاهد افزایش تقاضا باشید، به شکلی که حجم و تعداد سفارشات خرید بصورت ناگهانی افزایش پیدا کنند. در این صورت میتوانیم در ادامه منتظر یک فشار مواضع استقراضی باشیم. 2- نسبت معاملات خرید و فروش نسبت معاملات خرید و فروش (Long/Short Interest Ratio) نشاندهنده احساسات بازار است و از تقسیم حجم معاملات لانگ و شورت به دست میآید. در صورتی که حجم معاملات شورت به صورت چشمگیری بیشتر از معاملات لانگ باشد، نشاندهنده آن است که معاملهگران انتظار دارند قیمتها کاهش پیدا کرده و نقدینگی زیادی را بر روی آن شرط بستهاند. در صورتی که قیمت افزایش پیدا کند، مقدار زیادی از معاملات شورت بسته شده و این اتفاق باعث افزایش تقاضا و شورت اسکوئیز میشود. 3- نرخ بهره معاملات فروش نرخ بهره معاملات فروش (Short Interest) نشاندهنده تعداد توکنهای فروخته شده نسبت به کل رمزارزهای موجود است. برای مثال اگر یک رمزارز در مجموع 100,000 توکن داشته باشد و 20,000 توکن آن در معاملات شورت به فروش رسیده باشد، نرخ بهره 20 درصد است. هرچه نرخ بهره معاملات فروش بیشتر باشد، احتمال رخدادن شورت اسکوئیز بالاتر میرود. 4- اندیکاتور RSI در محدوده زیر 30 اندیکاتور RSI نشاندهنده شرایط "فروش بیش از حد" و "خرید بیش از حد" است و این کار را با مقیاسی از 0 تا 100 انجام میدهد. زمانی که این اندیکاتور در محدوده پایین 30 قراردارد، نشاندهنده آن است که عرضه و فروش در آن دارایی بیش از حد بوده و ممکن است در ادامه تقاضا در آن بالا رفته و موجب افزایش قیمت دارایی شود هر کدام از این افزایش قیمتها ممکن است در ادامه باعث شورت اسکوئیز شود. برای آشنایی کامل با طرز کار اندیکاتور RSI، پیشنهاد میشود این مقاله [4] را بخوانید. جمعبندی بازارهای مالی پر از نوسانات غیرقابل پیشبینی هستند و بازار ارزهای دیجیتال نیز یکی از پرریسکترین آنهاست. معاملات در این بازار، چه خرید و چه فروش شامل ریسکهای متفاوتی از جمله نوسانات بالا و ناگهانی میشوند. از آنجایی که حجم معاملات در این بازار نیز بالاست، ممکن است بر اثر فشار خرید یا دستکاری بازار توسط افراد ثروتمند، مقدار زیادی از معاملات فروش بسته شده و موجب افزایش ناگهانی قیمت یا شورت اسکوئیز شود. میتوان از ضرر بالا در شورت اسکوئیز با چندین روش که در مقاله ذکر شده، جلوگیری کرد. همچنین روش اختصاصی برای پیشبینی فشار مواضع استقراضی و استفاده از آن وجود ندارد اما با استفاده از چندین شاخص و اندیکاتور، میتوان احتمال وقوع آن را پیشبینی کرد و از انجام معاملات فروش خودداری کرده یا با استفاده از معاملات خرید، از فشار مواضع استقراضی و افزایش قیمت به نفع خود استفاده نمود. منبع: Investopedia [5], Binance Academy [6], Businessinsider [7] [1] https://blog.valmart.net/%d9%81%d8%b1%d9%88%d8%b4-%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d9%82%d8%b1%d8%a7%d8%b6%db%8c-%db%8c%d8%a7-%d8%b4%d9%88%d8%b1%d8%aa-%d8%b3%d9%84%db%8c%d9%86%da%af-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [2] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d8%a7%d9%be-%d9%84%d8%a7%d8%b3-%db%8c%d8%a7-%d8%ad%d8%af-%d8%b6%d8%b1%d8%b1-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [3] https://blog.valmart.net/%d9%85%d8%b9%d8%a7%d9%85%d9%84%d8%a7%d8%aa-%d8%a2%d8%aa%db%8c-%db%8c%d8%a7-%d9%81%db%8c%d9%88%da%86%d8%b1%d8%b2-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [4] https://blog.valmart.net/%d8%a2%d9%85%d9%88%d8%b2%d8%b4-%da%a9%d8%a7%d9%85%d9%84-%d8%a7%d9%86%d8%af%db%8c%da%a9%d8%a7%d8%aa%d9%88%d8%b1-rsi [5] https://www.investopedia.com/articles/stocks/08/short-squeeze-profits.asp [6] https://academy.binance.com/en/articles/what-is-a-short-squeeze [7] https://www.businessinsider.com/short-squeeze?international=true&r=US&IR=T
سر تیتر اخبار این روزها پر شده از کشمکشِ کشآمدهی رویداد بزرگ ژئوپلیتیکی: اینکه آیا روسیه بالاخره به اوکراین حمله خواهد کرد یا نه؟ تاثیر جنگ روسیه بر بازار مالی چه خواهد بود؟ هر چه آمریکا و متحدان اروپاییش هر روز هشدار میدهند که همین امروز و فرداست که روسیه لشکرکشی کند، خود روسیه و اوکراین از این سو انکار میکنند و آمریکا را متهم به راه انداختن کمپین علیه روسیه! این موضوع هرچه که باشد بیشک یکی از جدیترین صفبندیهای دو بلوک شرق و غرب پس از سالها اتمام جنگ سرد کلاسیک است، هیاهویی رسانهای که دوباره صفکشی ابرقدرتها را به یاد مردم انداخته. از اینها که بگذریم، این اتفاق چه منتج به جنگی گرم و خونین شود و چه در محدوده جنگ سرد و خودنمایی ابرقدرتها باقی بماند، بی شک تاثیرات عمیقی بر جامعه جهانی و بازارهای مالی به جا خواهد گذاشت، بازارهایی که همین حالا هم چندان حال و روز خوشی بعد از خیمه سنگین و 3 ساله کرونا ویروس بر ریههایشان، ندارند. تاثیر جنگ روسیه بر بازارهای مالی هم در کوتاه مدت و هم در دراز مدت بر اقتصاد دنیا سایه خواهد انداخت. میخواهیم در اینجا نگاه ویژهای به تاثیرات این رویداد نامیمون، یعنی تاثیر جنگ روسیه بر بازارهای مالی جهان بیاندازیم. اول از همه بد نیست نگاهی به سابقه رویدادهای بزرگ سیاسی و ژئوپلیتیک بر شاخص بازار سهام آمریکا بیاندازیم: جنگ زرگری یا شاخ و شانه کشی؟ دو دستگی نظرات سرمایهگذاران و تحلیل گران نسبت به این رویداد: انگار که این دودستگی تحلیل ها و نظرات پیرامون وقوع یا عدم وقوع جنگ روسیه و اوکراین، ذهنیت و باورهای تحلیلگران، سرمایهگذاران و معاملهگران بازار را هم دو دسته کرده است. کافی است چرخی توی اینترنت بزنیم و نظر رسانهها را درباره این موضوع جستجو کنیم! اگر حوصله ندارید ما برایتان خلاصهاش را دسته بندی کردهایم: عدهای از تحلیلگران و معاملهگران وال استریت معتقدند که تاثیر جنگ روسیه بر بازارهای مالی باعث افزایش فشار فروش بر بازارهای جهانی میشود و در نتیجه در صورت وقوع، پدیده کاهش ارزش قیمت شاخص ها را بیشتر به چشم خواهیم دید و حتی در صورت به طول انجامیدن این ماجرا، چه بسا که به بحرانی تمام عیار برای ساختار اقتصاد جهانی ختم شود. عدهای دیگر معتقدند که این رویداد به دلیل قوی بودن و مکانیزم های پیشرفته دفاعی ساختار بازار و اقتصاد بلوک غرب، تاثیر آنچنان عمیق و بلندمدت بر بازار به جا نخواهد گذاشت، اما چون فضای حاکم همچنان فضای ترس و تردید ناشی از وقوع این جنگ است، احتمالا به طور موقت فشار فروش بر بازار حاکم خواهد بود، زیرا خیال سرمایهگذاران آسوده نیست. در نتیجه بعد از مشخص شدن تکلیف این وضعیت، بازار به روند صعودی قبلی خود بر خواهد گشت. البته در این میان هستند کسانی که با ارجاع به رویدادهای ژئوپلیتیکی پیشین، اطمینان دارند که جنگ روسیه بر بازارهای مالی تاثیر چندانی دارد مگر در حد یک اصلاح روند قیمتی که در نهایت بازار به راحتی این بحران را مدیریت میکند و آن را به خوبی پشت سر میگذارد. سایه جنگی که، یقه S&P500 و بیت کوین را دو دستی چسبیده است پوتین و تقابل همیشگیاش با ارزهای دیجیتال از آنجا که بازار ارزهای دیجیتال [1] به شدت وابسته و متاثر از بازار سهام و سایر بازارهای مالی و اوراق قرضه است، طبیعی است که نوسان و وجود ترس در هر کدام از آنها، باعث متزلزل شدن دیگری هم بشود. در نتیجه تاثیر جنگ روسیه بر بازارهای مالی گستردگی بسیاری دارد و میتواند بازارهای زیادی را درگیر کند. بطور مثال از روز نهم فوریه که جدال لفظی بایدن و پوتین در رسانه ها اوج گرفت، فشار فروش بر بازار سهام آمریکا افزایش یافت و باعث سقوط 4 درصدی شاخص کل شد. این سقوط دقیقا تاثیری مشابه و حتی بیشتر بر قیمت بیت کوین [2] گذاشت و باعث ایجاد فشار فروش در محدوده قیمتی 45 هزار دلار شد و روند صعودی خوبی که این ارز دیجیتال طی دو هفته اخیر ایجاد کرده بود را موقتا متوقف کرد. همانطور که در دو نمودار زیر مشاهده میکنید، با اصلاح 4 درصدی شاخص S&P500 پس از شاخ و شانه کشیدن های رسانهای بایدن و پوتین، بیت کوین هم کاهش قیمتی حدود 10 درصدی را ثبت کرده، نشان به آن نشانی که بازار سهام و ارزهای دیجیتال دوقلوهای ناتنیاند. بسیاری از سرمایه گذاران کارکشته بازار سهام البته باور دارند که روند ریزشی شاخص سهام در کف حمایتی 4200 متوقف شود و این رویداد نهایت تاثیری که بر ریزش شاخص آن خواهد داشت، در حدود یک اصلاح معمولی 10 درصدی باشد و نه بیشتر. یعنی به عبارتی ما به هیچ وجه وارد بازار خرسی (یعنی بیشتر از 20 درصد ریزش) نخواهیم شد و روند بازار پس از این اصلاح، صعودی یا گاوی میشود. پس اگر این حمایت درواقعیت صورت بگیرد، برای S&P500 و بیت کوین یک عامل صعودی بسیار مثبت است، چرا که سرمایهگذاران را متقاعد میکند که کف قیمتی بیت کوین در ریزش اخیر (یعنی محدوده 33000 دلار الی 30000 دلار) تثبیت شده و این رویداد، موجب شکستن این محدوده حمایتی نمیشود. تاثیر جنگ روسیه بر بازارهای مالی مانند بازار طلا، دلار و انرژی در بازارهای مالی همیشه تضعیف ارزش سهام و اوراق بهادار به معنای افزایش بهای پول نقد و طلا به عنوان پشتوانه ارزش پول نقد است. با نگاهی به روند نمودار این دو، به خوبی متوجه این موضوع میشویم. شاخص طلا و دلار از روز 10 فوریه روند صعودی داشته و در صورت تداوم این کشمکش سیاسی پیش بینی ها بر این است که روند صعودی کماکان ادامهداشته باشد. پس تاثیر جنگ روسیه بر بازارهای مالی مثل طلا برای سرمایه گذاران این فلز گران بها سودآور بوده است. شاخص طلا از روز 10 فوریه روند صعودی 4.5 درصدی را تا کنون به ثبت رسانده است. و شاخص دلار نیز با حمایت صورت گرفته در کف 95، بیش از 1 درصد افزایش قیمت داشته است. پیش بینی ما در ولمارت با توجه به جدول تاثیرات رویدادهای بزرگ ژئوپلیتیکی که در بالاتر نشان دادیم، ما پیش بینی میکنیم که این رویداد بخشی از سناریوی جنگ سرد باقی بماند و منتج به جنگی خونین نشود زیرا تمام سرمایهداران بزرگ اقتصادی به خوبی نسبت به فاجعه آمیز بودن آن آگاهند و تمام تلاش خود را بکار می بندند تا این اتفاق نیفتد. و تاثیر جنگ روسیه بر بازار را به حداقل برسانند. همانطور که بایدن هم اشاره کرده بود "در صورت وقوع این جنگ، احتمال یک جنگ جهانی دیگر دور از انتظار نیست". این نگرانیها نشان میدهند که ریسک قمار پوتین به قدری وسیع است که بسیار بعید بنظر میسد که او و روسیه به چنین تحوری دست بزنند. یعنی نهایتا از این کشمکش ساختگی برای دریافت امتیازات اقتصادی و سیاسی استفاده خواهند کرد و نه بیشتر! با این تفاصیل، پس از اتمام این کشمکش احتمال دارد بازارها با واکنش بسیار مثبتی به استقبال خرید سهام و سایر دارایی ها مثل بیت کوین و ارزهای دیجیتال خواهند شتافت و روند صعودی مجددا به بازار برگردد، اما تا آن زمان هیچ چاره ای نیست مگر صبر و نظاره کردن این اوضاع شلم شوربای سیاسی-اقتصادی جهانی. در خصوص بیت کوین هم باید صبر کنیم و ببینیم که آیا حمایت 30 هزار دلار حفظ میشود یا نه! که البته شواهد دال بر این است که حفظ میشود، مگر این که یک black swan بسیار سریع و لحظه ای به وقوع بپیوندد و قیمت را به زیر محدوده حمایتی ببرد و پس از جمع آوری تقاضاهای خرید اطراف 20 هزار دلار، خیلی زود دوباره قیمتش به بالای آن محدوده برگردد و روند صعودی بازار از سر گرفته شود! در پایان بقول جیم راجرز، یکی از بزرگترین تریدرهای تاریخ: گاهی اوقات تنها کاری که یک سرمایه گذار یا معامله گر باید انجام دهد این است که هیچوقت عجله نکند و هیچ کاری انجام ندهد؛ مگر وقتی که فرصت مناسب را به چنگ بیاورد! تنها وقتی وارد معامله شوید که ببینید پول در آن گوشه افتاده و فقط کافیست خم شوید و آن را بردارید"! نظر شما در این باره چیست؟ منبع: marketwatch [3], reuters [4] [1] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b1%d8%b2-%d8%af%db%8c%d8%ac%db%8c%d8%aa%d8%a7%d9%84-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [2] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b1%d8%b2-%d8%af%db%8c%d8%ac%db%8c%d8%aa%d8%a7%d9%84-%d8%a8%db%8c%d8%aa-%da%a9%d9%88%db%8c%d9%86-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [3] https://www.marketwatch.com/story/what-a-russian-invasion-of-ukraine-would-mean-for-markets-as-white-house-warns-attack-could-come-any-day-now-11644624056 [4] https://www.reuters.com/markets/europe/us-investors-expect-more-volatility-ukraine-concerns-spook-markets-2022-02-11/
احتمالا تا به امروز هنگام انجام معاملات دچار احساسات مختلفی از جمله ترس، خوشحالی و طمع شدهاید. درگیری با این احساسات اتفاقی کاملا طبیعی است. ما انسانها در طول روز هنگام تصمیمگیریها و انجام کارهای مختلف با احساسات متفاوتی روبه رو میشویم. ممکن نیست شما در حین انجام معاملات خود چیزی احساس نکنید، اما نکته مهم آن است که درگیر احساسات نشوید. برای این کار لازم است تا احساسات خود را کنترل کنید و اولین گام، شناخت احساسات است. روانشناسی معاملهگری به شما در راه شناخت احساسات و کنترل آن برای موفقیت در معاملهگری کمک میکند. در ادامهی مقاله با بخشهای متفاوت روانشناسی معاملهگری در بازار ارز دیجیتال آشنا خواهیم شد. اهمیت روانشناسی معاملهگری موفقیت در ترید نیازمند زمان و یادگیری مهارتهای مختلفی از جمله تحلیل تکنیکال، تحلیل فاندامنتال و یادگیری مدیریت ریسک و سرمایه است. اما یادگیری تمام این موارد هم تضمینی برای موفقیت در شغل معاملهگری نیست. مهارت دیگری نیز وجود دارد که هر معاملهگری برای موفقیت در حرفهی خود، به یادگیری و حرفهای شدن در آن نیاز دارد و آن چیزی نیست جز روانشناسی معاملهگری. ذهنیت یک معاملهگر در تصمیم برای ورود به یک معامله بسیار مهم است. هر معاملهگری نیاز دارد تا تصمیمات مربوط به معاملاتش را خودش به تنهایی بگیرد. دیر یا زود متوجه تاثیر احساسات در تصمیم گیریها و نتایج معاملات خود میشوید. اینجاست که روانشناسی معاملهگری وارد شده و نقش مهمی در موفقیت یک معاملهگر علی الخصوص در بازار ارز دیجیتال ایفا میکند. تلاش برای یادگیری و فهم بیشتر در مورد اینکه احساسات چگونه نقش مهمی در معاملات شما بازی میکند به مواجهه بهتر شما با احساسات کمک کرده و یک قدم معاملهگر را به موفقیت نزدیک میکند. در مواقعی دچار احساساتی از جمله ترس، اعتماد به نفس کاذب، طمع و خوشبینی خواهید شد. زمانی که دچار احساسات هستید، فکر نمیکنید در حالی که معاملهگری یک بازی فکری بوده و در هنگام انجام معاملات نیاز به یک حالت ذهنی خاص و پایبندی به برنامه و قوانین معاملاتی از پیش تعیین شده است. در ابتدا در مورد الگوهای روانشناسی یاد میگیریم تا در صورت مواجهه با آن در معاملهگری، توانایی شناخت و تشخیص آنها را داشته و بتوانیم خود را در برابر آن مهار کنیم. ترس در معاملهگری یکی از ناخوشایندترین و فراگیرترین احساساتی که انسانها جدا از سن و جنسیت به آن دچار میشوند، ترس است. ترس مانند یک ویروس عمل میکند. زمانی معاملهگران به آن دچار میشوند، این احساس را به سایر معاملهگران نیز انتقال میدهند. حتی اگر شما ترس خود را کنترل کنید و اجازه ندهید در تصمیمهایتان تاثیرگذار باشد، میتوانید تاثیرات ترسِ اکثریت معاملهگران را در بازار مشاهده کنید. روانشناسی معاملهگری نشان میدهد که ریزشهای شدید و ناگهانی در بسیاری از روندهای نزولی بازار ارزهای دیجیتال حاصل ترس اکثریت معاملهگران است. اجتناب از ترس غیر ممکن است، ترس یک حس کاملا طبیعی است و به دلایلی رخ میدهد. طبیعتا از دست دادن پول اتفاق رضایت بخشی نیست و میتواند بسیار خطرناک باشد. اینجاست که ترس به ذهن معاملهگر ورود میکند. به همین دلیل است که به معاملهگران تازهکار پیشنهاد میشود در ابتدای کار با پول واقعی شروع نکرده و با سرمایه و سیستمهای دمو و آزمایشی کسب تجربه کنند. ترس یک مکانیسم دفاعی است که از وجود خطر به شما آگاهی داده و هشدار میدهد که مراقب باشید. اما زمانی که این ترس بیش از حد شود، بر روی تصمیمات شما تاثیر منفی گذاشته و باعث رخ دادن اشتباهاتی میشود. امکان دارد ترس ما از اتفاقی که ممکن است رخ دهد، بیش از حد باشد و این اتفاق آن طور که بنظر میرسد خطرناک نباشد. ترس ممکن است باعث فروش موقعیتهای معاملاتی مناسب شود و از ورود به فرصتهای معاملاتی منطقی جلوگیری کند. اجازه ندهید ترس روی تصمیمات شما تاثیر بگذارد اما هر وقت به آن دچار شدید تلاش کنید به تمام اطلاعات موجود بصورت بیطرف و بدور از ترس نگاه کنید تا خطرات واقعی را ببینید. طمع در معاملهگری طمع به نوعی مخالف ترس است و با اینکه به شکل متفاوتی ظاهر میشود، اما ممکن است به همان اندازه یا بیشتر خطرناک باشد. از آنجایی که معاملهگران برای بدست آوردن پول به این شغل روی میآورند، امکان دارد در روانشناسی معاملهگری مخصوصا در بازار ارز دیجیتال خطری جدی در نظر گرفته نشود. اما بین انتظار یک سود منطقی و تکاپو برای بدست آوردن سودهای رویاپردازانه، تفاوت زیادی وجود دارد که در تصمیمات مربوط به معامله تاثیرگذار است. طمع تا حدی در زیر شاخه احساس خوشبینی قرار میگیرد. وقتی شرایط مثبت و به سود ما است امیدواریم که این شرایط تا ابد ادامه داشته باشد در حالی که اینطور نخواهد بود. حتی صعودیترین روندها با بهترین شرایط فاندامنتال و تکنیکال، بالاخره تغییر مسیر میدهند. نگهداری فرصتهای معاملاتی برای بدست آوردن تمامی سودهای ممکن یک اشتباه است و ممکن است به قیمت از دست دادن بخشی از سود یا حتی ضرر نسبت به سرمایه اولیه شود. طمع، احساسی پیچیده و گولزننده است که با تمایلات طبیعی معاملهگران و سرمایهگذاران بازی میکند. به همین دلیل یکی از بزرگترین موانع در روانشناسی معاملهگری، کنترل احساس طمع است که به سطح بالایی از نظم و انضباط نیازمند است. این که پس از چند معامله پر سود، دچار اعتماد به نفس کاذب و طمع شوید کار سادهای است. سعی کنید منطقی بمانید و به استراتژیهایتان اعتماد کنید. فراموش نکنید برای معاملات خود هدف تعیین کرده و به آنها پایبند بمانید. به دلیل نوسانات بالا، کنترل طمع جزو مهمترین مهارتهای مربوط به روانشناسی ترید در بازار ارز دیجیتال است. فومو در معاملهگری فومو (FOMO) مخفف عبارت Fear Of Missing Out و به معنی ترسِ از دست دادن است که احساسی از جنس اضطراب بوده و علم روانشناسی در سالهای اخیر بیش از پیش به تاثیر این احساس در رفتار و تصمیم گیری انسانها پی برده است. برای مثال وقتی احساس میکنید دوستانتان بدون شما لحظات شادی را سپری میکنند، دچار نوعی احساس ترسِ از دادن یا فومو میشوید. این احساس در معاملهگری نیز وجود دارد و روانشناسی معاملهگری برای مقابله با آن نیز راهحلهایی ارائه داده است. برای مثال وقتی یک تریدر بسیار موفق با بازدهی و سودهای بسیار بالا میبینید، بصورت ناخوداگاه علاقمندید تا شما هم مانند او موفق و پر سود باشید. در حالی که این تصمیمی غیرمنطقی است و ممکن است باعث ضرر و از دست دادن سرمایه شما شود. تصویر موفقیت یک فرد، اطلاعات کم و به خصوصی را در خود گنجانده است. شما از دلیل سرمایهگذاری، مقدار ریسک پذیرفته شده، مهارتهای معاملهگر و تاثیر شانس در موفقیت این فرد، اطلاعی ندارید. وقتی دچار فومو میشوید عملی انجام ندادهاید بلکه عکسالعمل نشان میدهید. این اتفاق شما را یک پله از بازار عقب میاندازد. فومو باعث میشود افراد از رشد و جهش اصلی قیمت جا مانده و بعد از آن با عجله وارد معاملات شوند و انجام تحلیلها و مدیریت ریسک را فراموش کنند. روانشناسی معاملهگری در مواجهه با فومو چه پیشنهادی دارد؟ به قوانینی که برای خود تنظیم کردهاید پایبند باشید. دچار جو هیجان عمومی نشوید و گول نوسانات بالا در بازار ارز دیجیتال را نخورید، در تریدهای خود از پلن معاملاتی [1] پیروی کنید و ریسک بیش از حد را تحمل نکنید. برای کسب اطلاعات بیشتر درباره فومو و نحوه کنترل آن، پیشنهاد میکنیم این مطلب [2] را مطالعه کنید. چرخه احساسات سرمایهگذار احساساتی که در طول معاملهگری با آنها دست و پنجه نرم میکنید، متفاوت بوده و بستگی به شرایط پورتفوی شما دارد اما میتوان به صورت کلیتر به تمامی آن احساسات در یک چرخه، به نام چرخه احساسات سرمایهگذار نگاه کرد. این چرخه یکی از بخشهای مهم روانشناسی معاملهگری است. همانطور که بازار ارز دیجیتال مانند تمامی بازارهای مالی الگوهای تکرار شوندهای دارند، احساسات معاملهگران نیز به همین شکل هستند و در واقع واکنش به الگوهایی است که در نمودار پدیدار میشوند. روندهای صعودی بازار با احساسات خوشبینی معاملهگر همزمان شده و روندهای نزولی همراه با ناامیدی است. در ادامه، نقاط مهم چرخه احساسات سرمایهگذار را بررسی میکنیم. خوشبینی این مرحله بسیار پرانرژی و با انگیزه شروع میشود. شما فرصت مناسبی برای سرمایهگذاری پیدا کردهاید و احساس میکنید به اهداف خود رسیده و موفق خواهید شد. شور و شوق این احساس وقتی به شما دست پیدا میکند که شرایط در حال پیشروی در جهت خواستههای شماست. معاملات شما به تازگی وارد سود شدهاند و با افزایش سود، احساسات شما نیز مثبتتر میشود. هیجان همانطور که سود معاملات شما بیشتر میشود، احساس اعتماد به نفس شما هم افزایش یافته و تبدیل به غرور میشود. ناگهان حس میکنید به موفقیت رسیدهاید و سیستم معاملاتی شما غیر قابل اشتباه است. خوشحالی در این مرحله دیگر تلاشی برای محاسبه ریسک خود نمیکنید. تصور میکنید که عدم تزریق سرمایه بیشتر، در واقع از دست دادن فرصت سرمایهگذاری است و در حال حاضر بازار در بهترین موقعیت برای کسب سودهای بیشتر است. در این مرحله شما دیگر بدون هیچ محافظتی و بی پروا وارد معاملات میشوید و مدیریت ریسک نمیکنید. به همین دلیل این نقطه از بازار، پتانسیل بیشترین ریسک مالی را دارد. اضطراب زمانی که بازار روند صعودی خود را تغییر داده و نزولی میشود، دچار احساس اضطراب و نگرانی میشوید. هرچند در این مرحله سرمایهگذاران معتقدند که بازار صرفا دچار رکود مقطعی شده و دوباره به روند صعودی خود بازمیگردد. انکار با افت بیشتر بازار، اعتماد شما به خود و بازار کمتر شده و دیگر روند بلندمدت را در نظر نمیگیرید. صرفا به روند کوتاه مدت و نزولی چشم دوختهاید و تصور میکنید دیگر امیدی به بازار نیست. ترس با ادامه ریزش بیشتر داراییهایتان، اعتماد به نفس خود را بطور کامل از دست میدهید و دیگر توانایی تصمیمگیری ندارید. با اینکه میتوان از ادامه ضرر جلوگیری و از سودهای کوچک کسب شده، محافظت کرد اما به احتمال زیاد هیچکدام از اینکارها را انجام نخواهید داد. ناامیدی به منفیهای بازار و سرمایهگذاریهایتان افزوده میشود. به نقطه ناامیدی رسیدهاید، جایی که دیگر امیدی به بازگشت قیمتها و کم شدن ضررها ندارید. وحشت میتوان گفت این مرحله، یکی از سختترین مراحل بازار است و در روانشناسی معاملهگری جزو مهمترین احساسات شمرده میشود. زمانی که به نظر هیچ راهحلی نیست و نمیتوان اتفاقاتی که در آینده رخ میدهد را کنترل کرد. تسلیم زمانی که دیگر کوچکترین امیدی به بهبود اوضاع وجود ندارد، مجبور میشوید تمامی سرمایهگذاریهای خود را بفروش برسانید. شما کاملا واقف هستید که فروش در این نقطه به هیچ وجه مورد رضایت نیست اما در تلاشید تا از ضررهای بیشتر جلوگیری کنید. دلسردی شما معاملهگری و سرمایهگذاری را تجربه کردهاید، احتمالا مقداری سرمایه از دست دادهاید و دیگر تمایلی به انجام دوباره معاملهگری ندارید. اما این نقطه در واقع پر از موقعیتهای سرمایهگذاری مناسب است، در صورتی که از چرخههای مختلف بازار درسهای مورد نیاز را آموخته باشید. افسردگی مطمئنا بعد از شکستها و ضررهایی که کسب کردهاید، دچار پیامدهای عاطفی خواهید شد. این نقطهای است که در معاملهگری باید انتخاب کنید، برگردید و از صفر شروع کنید یا شکست را بپذیرید. خواه میتوانید تسلیم شده و دیگر ادامه ندهید و یا میتوانید اشتباهات قبلی خود را بررسی کرده و مراقب باشید که دوباره به آنها دچار نشوید. امید اگر بعد از تحلیل اشتباهات و احساسات متفاوت در چرخه سرمایه گذار، تصمیم به معامله دوباره گرفتید، احتمالا حس میکنید شرایط بهتر شده و اوضاع تغییر کرده است. این بهترین لحظه برای جستوجو و یافتن فرصتهای سرمایهگذاری جدید است. آسایش خاطر زمانی که بازار علائم برگشت و روند صعودی مجدد را نشان میدهد، احساس آرامش و اطمینان میکنید. گرچه اعتماد به نفستان هنوز کامل نیست اما دوباره به مهارت خود در معاملهگری اطمینان پیدا میکنید. به زودی خوشبینی شروع شده و چرخه احساسات از نو شروع به کار میکند. تعیین قوانین روانشناسی معاملهگری چه اهمیتی دارد؟ احساسات متفاوتی که در طول معاملهگری با آن روبرو میشوید، شدید و پیچیده هستند و نمیتوان به راحتی آنها را توضیح داد. اما راهحلهایی که روانشناسی معاملهگری در مواجه با آنها پیشنهاد میدهد، معمولا ساده هستند. همانطور که برای پیدا کردن زمان و مکان یک معامله مناسب نیاز به یک استراتژی معاملاتی دارید، به یک سری قوانین برای مواجهه با احساسات مختلف نیز احتیاج دارید. پس از بررسی مزایای تنظیم قوانین در جهت روانشناسی معاملهگری، به جزئیات بیشتری در مورد نحوه تعیین قوانین خواهیم پرداخت. قوانین از پیش تعیین شده مانند احساسات منفی با مثبت نیستند، بسته به زمان و شرایط تغییر نمیکنند و همیشه به یک شکل خواهند بود. به همین علت میتوان به آنها مراجعه کرده و از تاثیر احساسات بر روی تصمیماتتان جلوگیری کنید. زمانی که پای احساسات وسط میآید، مهم این است که چه عکسالعملی به آن نشان میدهید. سعی کنید خودآگاهی را تمرین کرده تا به احساسات خود در لحظه واقف شوید. قبل از اینکه هر تصمیمی بگیرید تلاش کنید وضعیت عاطفی خود را بررسی کنید. آیا طبق اطلاعات و دادههای منطقی در حال تصمیم گیری هستید یا صرفا به احساساتتان واکنش نشان میدهید؟ بهتر است قوانینی قابل ثبت و اندازهگیری نیز تعیین کنید. تعیین اهداف معقول و استفاده از سفارشات پیشرفته برای استفاده از حد ضرر [3] و حد سود، تا حد زیادی معاملات و نتایج آن را از حد و گمان دور میکند. تمامی این قوانین به سطح مشخصی از نظم و انضباط نیاز دارند که با تمرین به این سطح دست پیدا خواهید کرد. معامله با درصد مشخصی از ریسک یا مقداری از پورتفو، شما را از درگیری با احساساتی مانند ترس و آسیبهای مالی و روانی نجات میدهد. توصیههایی برای روانشناسی معاملهگری در بازار ارز دیجیتال روانشناسی معاملهگری، راهحلی برای مدیریت احساسات در طول انجام معاملات است. برای مدیریت بهتر احساسات نیاز است تا نکاتی را در مورد نحوه کنترل احساسات خود مکتوب کنیم تا در زمان هجوم احساسات به آن مراجعه کرده و راهحل را پیدا کنیم. در ادامه چندین مورد شایع از درگیری معاملهگران با احساسات را به همراه راهحل بررسی میکنیم. ریسک معاملات را کنترل کنید معاملهگری در مقایسه با سرمایهگذاری، تعداد خرید و فروشهای بیشتری را در بازه زمانی کوتاهتری در بر میگیرد و این بدان معناست که معاملهگران بالاخره با ضرر روبه رو خواهند شد ولی تا زمانی که تعداد بردها بیشتر از باخت باشد، در مجموع شما به سود رسیدهاید. البته این تا وقتی است که در معاملات خود از مدیریت ریسک استفاده کنید. به صورت خلاصه، مدیریت ریسک به معنی معامله با درصد مشخصی از پورتفو است. مدیریت ریسک از تجربه ضررهای سنگینِ ناگهانی جلوگیری میکند و تمرکز شما را از کسب سودهای سریع، به کسب سود در بلندمدت بر مبنای پلن معاملاتی سوق میدهد. درصد ریسک قابل تحمل توسط معاملهگران روزانه، معمولا بین ۱ تا ۳ درصد در نظر گرفته میشود. در نظر گرفتن درصد ریسک منطقی در هر معامله، یکی از مهمترین اصول روانشناسی معاملهگری است و از استرس و اضطراب شما جلوگیری میکند. همچنین باعث میشود به احساسات خود مسلط بوده و بتوانید به شکل صحیحی تصمیمگیری کنید. پس از چند معامله اشتباه استراحت کنید روانشناسی معاملهگری ثابت کرده است دیر یا زود با شرایط سختی روبه رو شده و دچار ضررهای پشت سرهم خواهید شد. اتفاقی که برای تمامی معاملهگران اعم از با تجربه و تازهکار میافتد. در این شرایط استرس شدید به شما غلبه میکند. حال به سراغ راهحل میرویم. در صورتی که با این مشکل برخورد کردید، چه کاری باید انجام دهید؟ نیاز به انجام هیچ کاری نیست! شما در شرایط مناسب ذهنی برای تصمیمگیری نیستید پس نباید معامله کنید و بهتر است به خود استراحت دهید. با خود صادق باشید و زمانی که نیاز دارید را برای استراحت خود اختصاص دهید. ممکن است چندین روز طول بکشد یا حتی طولانیتر باشد. این کار باعث میشود که در مرحله اول، ضررهای شما دیگر ادامه پیدا نکند چون شما معاملهای انجام نمیدهید. همچنین باعث میشود تا در زمان استراحت خود با آرامش به گذشته نگاه کرده، درسهای مورد نیاز را فراگرفته و به یک استراتژی منطقی دست پیدا کنید تا به شما کمک کند زین پس به سودهای ثابتی برسید. اگر چندین معامله پشت هم شکست خوردید و متضرر شدید، سعی کنید این نکته را فراموش نکنید، مهم این است که در بلندمدت به سوددهی برسید نه در بازه کوتاه مدت! میانگین معاملات مهم است نه صرفا یک معامله نیازی نیست همیشه معاملات شما به نتیجه برسند، اگر در مجموع تعداد معاملات برنده شما بیشتر از معاملات بازنده باشد، طبیعتا حس خوبی نسبت به خود و عملکردتان خواهید داشت. ممکن است چند روز پشت سر هم معاملات ضررده داشته باشید و حس کنید که دیگر امیدی به برگشت پورتفوی شما نخواهد بود، ولی این یک اشتباه است. این احساسات دید معاملهگر را کوتاه کرده و شما را بر روی بازه کوتاهمدت متمرکز میکند. در این موقعیت تنها شکستهای خود را میبینید و امیدی به عملکردتان در بازه بلندمدت ندارید. همیشه تلاش کنید تا تمرکز خود را روی بازههای بلندمدت قرار دهید. پیشنهادی که میتواند به شما در این زمینه کمک کند، تمرکز بر روی بازدهی ماهانه و سالانه است. تا زمانی که شرایط در بازههای زمانی بلندمدت مناسب است، نیاز نیست نگران باشید. حتی اگر ماههای بدی را سپری کردید و در سال به سوددهی رسیدهاید، پس شرایط مناسبی دارید. بازارها قابل پیش بینی صد درصدی نیستند بازارهای مالی از انسانهای مختلف در سرتاسر جهان و سرمایهی آنها تشکیل شده است. از آنجا که پول نقش مهمی در زندگی هر فردی بازی میکند، در نتیجه انسانها دچار احساسات میشوند و بازار به این احساسات واکنش نشان میدهد. ما در مورد روانشناسی معاملهگری، نحوه عملکرد بازار و نحوه واکنش سرمایهگذاران به اتفاقات مختلف، اطلاعاتی داریم اما لزوما همیشه به وقوع نمیپیوندند و ممکن است بازار واکنشی متفاوت از خود نشان دهد. تنها نتیجهای که میتوان گرفت این است که بازار در واقع منعکس کننده احساسات معاملهگران است. از آنجایی که احساسات ثبات ندارند، در بازارها شاهد واکنشهای نوسانی و تصادفی هستیم. روانشناسی معاملهگری دقیقا در تلاش است تا این گونه رفتارهای بازار را بررسی کند. بازار همیشه منطقی عمل نمیکند و اغلب دچار آشفتگی بوده و پیشبینی آن دشوار است. از آنجایی که ارتباطات گسترش یافته و اخبار به صورت لحظهای در سراسر دنیا منتشر میشوند، میتوان تاثیر آن را در لحظه بر روی نمودار مشاهده کرد. حتی عقلانیترین و سنجیدهترین استراتژیها نیز ممکن است با شکست روبه رو شوند. گاهی اوقات تمامی کارهای درست و مورد نیاز را انجام میدهید، اما در نهایت باز شکست میخورید. عملکرد استراتژی خود را در بلندمدت در نظر بگیرید، داشتن یک شکست به معنای غلط بودن استراتژی نیست. معمولا ضررها و شکستها باعث میشوند تا در کاری تجدیدنظر کنید و سیستم خود را تغییر دهید اما همیشه یک ضرر به معنی نیاز برای تغییر شرایط نیست. همیشه شکستها را بصورت جداگانه بررسی کنید. هیچ استراتژی توانایی پیشبینی اخبار ناگهانی و اقدامات دیگران را ندارد. بنابراین پس از شکست از خود سوال کنید که دلیل آن چیست؟ استراتژی شما ضعیف است؟ یا با اینکه استراتژی شما مناسب است درگیر شانس و اتفاق شدهاید؟ جمع بندی در این مقاله احساسات شایعی که معاملهگران با آن دست و پنجه نرم میکنند را بررسی کرده و برای هر کدام از آنها راه حلهایی را ارائه کردیم. روانشناسی معاملهگری در بازار ارز دیجیتال یکی از مهمترین ابزارها برای رسیدن به موفقیت است. اکنون نیاز است تا این راهحلها را به کار ببندید و در معاملات خود اجرا کنید. همچنین نیاز است تا خودتان را بهتر بشناسید، نظم و انضباط را به کار بگیرید و بصورت مداوم عملکرد خود و وضعیت عاطفیتان را بررسی کنید. شاید کار سختی بنظر برسد اما مطمئن باشید بسیار موثر بوده و برای به موفقیت رسیدن در معاملهگری الزامی خواهد بود. منبع: Tokenist [4], Axi [5] [1] https://blog.valmart.net/%d9%be%d9%84%d9%86-%d9%85%d8%b9%d8%a7%d9%85%d9%84%d8%a7%d8%aa%db%8c-%d9%85%d9%88%d9%81%d9%82/ [2] https://blog.valmart.net/%d9%81%d9%88%d9%85%d9%88-%db%8c%d8%a7-%d8%aa%d8%b1%d8%b3-%d8%a7%d8%b2-%d8%af%d8%b3%d8%aa-%d8%af%d8%a7%d8%af%d9%86-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [3] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d8%a7%d9%be-%d9%84%d8%a7%d8%b3-%db%8c%d8%a7-%d8%ad%d8%af-%d8%b6%d8%b1%d8%b1-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [4] https://tokenist.com/investing/trading-psychology/ [5] https://www.axi.com/uk/blog/education/what-is-trading-psychology
مهم نیست در چه بازاری فعالیت دارید: فارکس، بورس یا ارز دیجیتال. فرصتها در بازارهای مالی بیشمار هستند اما تمامی فرصتها برای یک معاملهگر ارزشمند نیست. تنها معاملاتی برای تریدر حائز اهمیت هستند که احتمال موفقیت بالایی دارند. برای تشخیص این دست از معاملات، معاملهگران باید چک لیستی داشته باشند تا قبل از ورود به معامله، شرایط ذکر شده در آن را بررسی کرده و در صورتی که فرصت ایجاد شده با چک لیست معاملاتی آنها همسو باشد، وارد معامله شوند. در این مقاله 5 مورد مهم از چک لیست معاملاتی را بررسی میکنیم که تمامی معاملهگران اعم از اسکالپر، سوینگ تریدر یا سرمایه گذارها میتوانند برای ورود به معاملات خود از آنها استفاده کنند. شرط اول: ستاپ معاملاتی ستاپ معاملاتی اولین شرط در چک لیست و به معنای "دلیل برای ورود به معامله" است. در واقع شرایط نمودار باید به نحوی همسو با ستاپ معاملاتی باشد تا معاملهگر را به انجام معامله ترغیب کند. برای مثال اگر استراتژی معاملهگر ترید در جهت روند باشد، نیاز است که یک روند وجود داشته باشد تا معاملهگر بتواند طبق آن معامله کند. نحوه تشخیص و تایید یک روند در استراتژی و پلن معاملاتی معاملهگر ذکر میشود. در شکل بالا یک مثال از ستاپ معاملاتی را مشاهده میکنید. نمودار یک روند نزولی را شروع کرده و مدام در حال ثبت سقف و کفهای پایینتر است. در ادامه اگر قیمت به سقف کانال نزولی و مقاومت کلیدی برسد، فرصتی مناسب برای ثبت یک پوزیشن شورت [1] و فروش است. شرط دوم: ماشه یا تریگر معامله اگر ستاپ معاملاتی خود را چک کردید و مطمئن شدید که برای ورود به معامله دلیلی دارید، برای انجام معامله به یک تایید نهایی نیاز دارید. تایید نهایی برای ورود به معامله با نام ماشه یا تریگر معامله شناخته میشود. تریگر معامله با توجه به سبک و استراتژی معاملاتی هر فرد معاملهگر متفاوت است. شکل بالا یک مثال از ستاپ معاملاتی و دو نوع تریگر معامله در تایم روزانه است. مشاهده میکنید که قیمت پس از شکست مقاومت و خروج از یک محدوده رنج، به سقف رنج و حمایت کلیدی پولبک زده است. در اینجا ما بر اساس استراتژی مورد استفاده، میتوانیم از دو نوع تریگر استفاده کنیم. ماشه اول معامله زمانی کشیده میشود که روند نزولی کوچک شکل گرفته و با خط آبی نشان داده شده، شکسته شود. در واقع این یک روند نزولی در تایم فریم پایینتر است که وقتی به سمت بالا شکسته شود، نشاندهنده بازپسگیری قدرت توسط خریداران است. ماشه دوم معامله زمانی کشیده میشود که بر روی حمایت مهم و کلیدی، یک کندل سبز بزرگ و به اصطلاح Engulfing بسته شود که داخل دایره قرمز رنگ مشاهده میکنیم. این نوع کندل نشاندهنده قدرت گرفتن خریدار است و در استراتژی پرایس اکشن از این روش استفاده میشود. شرط سوم: حد ضرر برای داشتن یک معامله استاندارد با احتمال موفقیت بالا، تایید ستاپ معاملاتی و تریگر معامله کافی نیست. به سراغ سومین شرط چک لیست میرویم، شما باید قبل از ورود به معامله بدانید حاضرید چه مقدار و چند درصد از سرمایه خود را ریسک کنید؟ مقدار ریسک در هر معامله جزو مطالبی است که باید در تریدینگ پلن [2] ذکر شده باشد. برای مدیریت ریسک معامله، از ابزاری به نام حد ضرر استفاده میشود. راههای متفاوتی برای تنظیم و تعیین حد ضرر وجود دارد. یکی از سادهترین و محبوبترین روشهای تعیین حد ضرر این است که برای معاملات خرید، حد ضرر کمی پایینتر از آخرین کف قیمتی و برای معاملات فروش، کمی بالاتر از آخرین سقف قیمتی قرار داده میشود. شکل بالا در واقع همان مثال معاملاتی قبلی است که برای تریگر معامله بررسی کردیم. در این موقعیت با اعتماد به سطح حمایتی، میخواهیم وارد معامله شویم. اگر حمایت شکسته شود در واقع تحلیل اشتباه بوده و بهتر است هرچه زودتر ضرر معامله قطع شود. حد ضرر در در اخرین قیمت محدوده حمایتی و حتی کمی پایینتر از آن قرار داده میشود تا طعمه نوسانات بازار نشود. برای آشنایی کامل با مفهوم حد ضرر و نحوه تعیین کردن آن، پیشنهاد میشود این مطلب [3] را مطالعه کنید. شرط چهارم: هدف معامله اگر سه شرط قبلی چک لیست معاملاتی را تایید کردهاید، حالا موقع محاسبه اهداف معامله و نقاط ذخیرهی سود است. اهداف معامله باید با استفاده از استراتژی معاملاتی و ابزارهای تکنیکال محاسبه شود، نه اینکه بصورت دلخواه بر روی نمودار تعیین شود. برای مثال با استفاده از ابزار فیبوناچی، هدف معامله را میتوان روی خطوطی مانند 0.272- قرار داد یا در استراتژی پرایس اکشن، هدف معامله را کمی پایینتر از مقاومت کلیدی بعدی قرار داد. نکته مهم در تعیین حد سود این است که آن را بر اساس بازار و تحلیل اطلاعات موجود بدست آورید نه بر اساس احساسات خود. برای خروج از معاملات سود آور میتوان از روش حد ضرر شناور یا Trailing Stoploss نیز استفاده کرد. در این روش شما محدودهای برای خروج تعیین نمیکنید و از قبل نمیدانید که ممکن است معامله چقدر سودده باشد. وقتی معامله در جهت تحلیل پیشروی میکند، با استفاده از استراتژی و محاسبات مورد نیاز، حد ضرر را بالاتر میآورید. با استفاده از حد ضرر شناور شاید بیشترین سود ممکن را از معاملات خود نگیرید اما باعث میشود در مجموع، ضررها کاهش یافته و سود معاملات افزایش یابد. تصویر بالا همان مثال قبلی است. اگر با استراتژی فیبوناچی معامله کنیم، میتوانیم هدف معامله را بر روی عدد 0.272- فیبوناچی (هدف معامله - 1) قرار دهیم . مشاهده میکنیم که قیمت به این عدد و کمی بالاتر از آن نیز رسیده است. اگر بر اساس حمایت/مقاومت یا پرایس اکشن معامله میکنیم، میتوانیم هدف معامله را در نزدیکی مقاومت کلیدی بعدی (هدف معامله - 2) قرار دهیم. از آنجایی که ممکن است قیمت به محدوده مقاومتی نفوذ نکند، بهتر است هدف معامله کمی پایینتر از مقاومت قرارداده شود تا احتمال به هدف رسیدن معامله بالاتر برود. شرط پنجم: ریسک به ریوارد نسبت ضرر به سود هر معامله به نام ریسک به ریوارد شناخته میشود که یکی از مهمترین ارکان مدیریت ریسک/سرمایه و چک لیست معاملاتی است. اگر شما بهترین تحلیلگر دنیا باشید ولی از ریسک به ریوارد در جهت سوددهی کلی معاملات خود استفاده نکنید، یحتمل موفق نخواهید شد. هر معاملهگری با مطالعه روشهای بقیهی معاملهگران و کسب تجربه در بازار یک میزان حداقلی را برای ریسک به ریوارد معاملات خود تعیین میکنند. برای مثال بسیاری از معاملهگران به معاملاتی که ریسک به ریوارد کمتر از ۱.۵ دارد ورود نمیکنند، حتی اگر تمام شروط قبلی را داشته باشد. ریسک به ریوارد ۱.۵ به این معناست که شما یک موقعیت معاملاتی دارید که اگر به حد ضرر برخورد کند، ۱۰۰ دلار ضرر میکنید اما اگر به اهداف خود برسد، ۱۵۰ دلار سود میکنید. البته اگر از تریلینگ استاپ استفاده میکنید، قادر به محاسبه هدف و در نتیجه ریسک به ریوارد معامله نیستید، اما با این حساب، شما باید در نظر بگیرید احتمال به سود رسیدن معامله بیشتر از احتمال ضرر دهی آن است یا خیر؟ اگر ریوارد یک معامله هم اندازه یا کمتر از ضرر معامله بود، از این معامله دوری کنید. با اینکه تمامی شروط قبلی چک لیست تایید شده اما با عدم تایید ریسک به ریوارد این معامله دیگر برای شما یک موقعیت معاملاتی مناسب نیست. دوری از موقعیتهای معاملاتی نامناسب به اندازه ورود به معاملات مناسب، در موفقیت یک معاملهگر تاثیرگذار است. سایر شرایط چک لیست انتشار اخبار اقتصادی بسیاری از معاملهگران یکی از شروط چک لیست خود را به زمان انتشار اخبار اقتصادی اختصاص میدهند. از آنجایی که بعضی از اخبار اقتصادی میتوانند باعث نوسانات بالا و غیرقابل پیشبینی در بازار شوند، معاملهگران ترجیح میدهند در زمان انتشار اخبار اقتصادی معاملهای انجام ندهند تا ریسک معاملات پایینتر بیاید. اگر تمامی موارد قبلی چک لیست تایید شده باشد اما اخبار اقتصادی جدیدی منتشر شود، بسیاری از معاملهگران از انجام معاملهی خود منصرف میشوند. تحلیل مولتی تایم فریم اگر در پلن یا استراتژی معاملاتی خود قانونی برای تحلیل سایر تایم فریمها (بجز تایم فریم معامله) ندارید، وقت آن است که یک تغییر در آن ایجاد کنید. بسیار مهم است تا حداقل یک تایم فریم بالاتر یا پایینتراز تایم فریم معامله خود را چک کنید تا آشنایی بیشتری با شرایط و جو بازار پیدا کنید. ممکن است تریگر معامله شما در تایم فریم پایینتر باشد. همچنین امکان دارد تایم فریم بالاتر شرایط و روند متفاوتی داشته باشد و شما را از انجام معامله پشیمان کند. جمعبندی چک لیست معاملاتی در کنار تریدینگ پلن و استراتژی معامله، جزو مهمترین ابزارهای یک معاملهگر هستند. چک لیست از ورود به معاملات اشتباه جلوگیری کرده و با تعیین حد ضرر و حد سود، در مدیریت معاملات شما را یاری میکند. نیاز است تا در تمامی چک لیستها 5 مورد اصلی حتما ذکر شود و بقیه موارد میتواند بسته به سبک معاملهگر به آن اضافه یا حذف شود. شاید در ابتدا عمل به این شرایط سخت باشد اما بعد از گذشت زمان به آن عادت کرده و میتوانید با سرعت عمل بیشتری شرایط ذکر شده را بررسی کرده و در صورت تایید، وارد معامله شوید. منبع: Investopedia [4], DailyFx [5] [1] https://blog.valmart.net/%d9%81%d8%b1%d9%88%d8%b4-%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d9%82%d8%b1%d8%a7%d8%b6%db%8c-%db%8c%d8%a7-%d8%b4%d9%88%d8%b1%d8%aa-%d8%b3%d9%84%db%8c%d9%86%da%af-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [2] https://blog.valmart.net/%d9%be%d9%84%d9%86-%d9%85%d8%b9%d8%a7%d9%85%d9%84%d8%a7%d8%aa%db%8c-%d9%85%d9%88%d9%81%d9%82/ [3] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d8%a7%d9%be-%d9%84%d8%a7%d8%b3-%db%8c%d8%a7-%d8%ad%d8%af-%d8%b6%d8%b1%d8%b1-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [4] https://www.investopedia.com/articles/active-trading/090415/only-take-trade-if-it-passes-5step-test.asp [5] https://www.dailyfx.com/education/find-your-trading-style/trading-checklist.html
جملهای معروف در دنیای تجارت وجود دارد که میگوید: "اگر در برنامهریزی شکست خوردید، برای شکست برنامهریزی کردهاید." همانطور که تمام افراد برای موفقیت در تجارت و کسب و کار به برنامهریزی نیاز دارند، معاملهگران نیز به یک پلن معاملاتی موفق، برای رسیدن به اهداف معاملاتی خود نیاز دارند. اهمیت برنامه معاملاتی (Trading Plan) آنچنان بالا است که تفاوت بین یک معاملهگر آماتور و حرفهای یا یک معاملهگر بازنده و موفق را میتوان از داشتن پلن معاملاتی یا ارزیابی برنامه آنها متوجه شد. اگر در حال حاضر برای سرمایهگذاری یا معاملات خود برنامه دارید به شما تبریک میگوییم، چون اکثر معاملهگران بدون هیچ برنامهای به انجام معاملات خود میپردازند. در صورتی که تا این لحظه برنامهای برای خود تنظیم نکردهاید نگران نباشید، در این مقاله در تلاشیم تا ویژگیهای یک برنامه معاملاتی موفق را بررسی کنیم تا قادر به تنظیم نسخه مخصوص به خود باشیم. پیشنهاد میکنیم قبل از ورود به دنیای معاملهگری، این مطلب [1] را بخوانید. اهمیت داشتن یک پلن معاملاتی ممکن است پلن معاملاتی شما شامل ضعفهایی بوده و نیازمند اصلاح باشد، اما نکته مهم آن است که شما در مسیر توسعه و بهبود و تبدیل آن به یک برنامه معاملاتی موفق هستید. تحقیق، تلاش، مستندسازی معاملات و بررسی آنها به شما در توسعه پلن معاملاتی کمک کرده و بهبود مرحله به مرحلهی آن معاملهگر را به موفقیت نزدیکتر میکند. با اینکه موفقیت تضمینی نبوده و ممکن است با یک برنامه معاملاتی موفق نیز معاملهگران دچار مشکلاتی شوند ولی احتمالا تا الان متوجه شدهاید وجود آن چقدر میتواند در عملکرد معاملهگر تاثیرگذار باشد. در ادامه مواردی را بررسی میکنیم که اضافه کردن یا وجود آنها در یک برنامه معاملاتی میتواند مسیر همواری برای موفقیت معاملهگر ایجاد کند. ویژگیهای یک پلن معاملاتی موفق هیچ دو معاملهگر موفقی را پیدا نمیکنید که پلن معاملاتی شبیه به هم داشته باشند. اصلیترین ویژگی یک برنامه معاملاتی موفق این است که متفاوت با سایر پلنها بوده و شخصی سازی شده است. هر فردی نیاز دارد تا یک برنامه با توجه به سبک معامله و شخصیت خود طراحی کرده و از آن تبعیت کند. در اینجا 10 ویژگی که بین پلنهای معاملاتی تریدرهای موفق مشترک بوده را باهم بررسی میکنیم: 1) ارزیابی مهارت آیا مهارت کافی برای شروع معاملهگری را دارید؟ در ابتدا با حساب دمو و با پول غیر واقعی تمرین کردهاید؟ نتایجی که ثبت کردهاید به شما اطمینان میدهند که آماده ورود به شرایط واقعی هستید؟ آیا اعتماد به نفسِ معامله بر طبق تحلیلهای خود را دارید؟ بازار مالی یک صحنهی نبرد بین معاملهگران آماتور و حرفهای از سراسر جهان است. بازار با انسانها طبق دانش و تجربهی آنها از معاملهگری رفتار میکند، در نتیجه با معاملهگران آماتور و ریسک پذیر ممکن است رفتار بیرحمانهای داشته باشد. نیاز است تا در ابتدا سوالاتی از این دست را از خود مطرح کرده تا مطمئن شوید آماده ورود به بازار هستید یا خیر. در صورتی که هنوز برای ورود به بازار آماده نیستید، برگردید و خودتان را آماده کنید. هیچ عجلهای نیست و همیشه فرصت در بازار موجود است. ارزیابی مهارتها برای ورود به بازار اولین موردی است که باید قبل از نوشتن یک پلن معاملاتی در نظر گرفت. در صورتی که برای ورود به بازار آمادگی دارید به سراغ قدم دوم بروید. 2) آمادگی روانی چه حسی دارید؟ آیا خواب کافی داشتهاید؟ آیا انرژی مواجهه با شرایط استرسزا در حین معامله را دارید؟ این سوالات را از خود بپرسید. اگر روزی از نظر احساسی و ذهنی آمادگی انجام معاملات را نداشتید هیچ مشکلی نیست، میتوانید استراحت کنید. در غیر این صورت ممکن است معاملات اشتباه و متوالی داشته باشید و ضررهای سنگینی را متقبل شوید. این اتفاق تقریبا قطعی است، اگر در حالت عصبانیت، خستگی یا عدم تمرکز، سعی در انجام معامله داشته باشید. بسیاری از معاملهگران از یک عبارت به عنوان شعار استفاده میکنند تا با تکرار آن برای شروع معاملات خود و روز کاری آماده شوند. یک عبارت را انتخاب کنید و قبل از شروع معاملات از آن استفاده کنید. این مورد را در برنامه معاملاتی خود ذکر کنید تا همیشه به یاد داشته باشید. فراموش نکنید محیطی که در آن معاملات خود را انجام میدهید، عاری از عوامل حواس پرتی باشد. مهم نیست در بازار ارزهای دیجیتال فعالیت میکنید یا فارکس، معاملهگری یک تجارت است و حواسپرتی هزینهبر میباشد. 3) تنظیم ریسک یکی از مهمترین موارد در تنظیم یک برنامه معاملاتی تنظیم ریسک است. حاضرید چند درصد از سبد داراییهای خود را در یک معامله ریسک کنید؟ پاسخ این سوال بسیار مهم است و بستگی به سبک معاملاتی و میزان پذیرش ریسک شما دارد. عموما این مقدار بین یک تا پنج درصد، به عنوان مقدار قابل قبول ریسک در یک معامله انتخاب میشود. در صورتی که درصد بیشتری برای ریسک قابل قبول در یک معامله در نظر گرفته شود، چند معامله اشتباه متوالی میتواند خیلی سریع سرمایه را به نصف رسانده و کار برای دوباره رسیدن به سرمایه اولیه سخت میشود. اگر چندین معاملهی متوالی را با ضرر پشت سر گذاشتید و احساس کردید که اوضاع بر وفق مراد شما نیست، بهتر است دست نگه دارید و روز دیگری به سراغ مبارزه با بازار بیایید. در چنین شرایطی ممکن است ضررها و معاملات اشتباه بیشتری را تجربه کنید. بهتر است در این مدت استراحت کرده و انرژی خود را بازیابی کنید. 4) تعیین اهداف قبل از اینکه وارد معامله شوید، اهداف واقع گرایانه برای کشف سود و "ریسک به ریوارد" معامله مشخص کنید. حداقل ریسک به ریواردی که برای هر معامله میپذیرید چقدر است؟ این مقدار به تایم فریم معاملاتی شما بستگی دارد اما برای مثال، بسیاری از معاملهگران موقعیتهای معاملاتی با ریسک به ریوارد زیر 2 را نمیپذیرند. یعنی اگر معاملهی شما اشتباه باشد و قیمت با حد ضرر برخورد کرده و 10 دلار ضرر کنید، در صورتی که معامله درست پیش برود و به اهداف خود برسد، 20 دلار سود میکنید. اهداف هفتگی، ماهانه و سالانه برای پورتفوی خود در نظر بگیرید و بصورت مداوم آنها را با نتایج به دست آمده چک کرده و آپدیت کنید. اهداف معاملهگری، بررسی و بروزرسانی آنها مواردی هستند که باید در پلن معاملاتی ذکر شوند. 5) بررسی شرایط اقتصاد کلان قبل از باز شدن بازارها اخبار را چک میکنید؟ آیا قبل از انجام معاملات خود بازارهای مالی موازی مانند بورس آمریکا را بررسی میکنید؟ آمارهای اقتصادی از جمله نرخ بهره در جدیدترین آمار منتشر شده رشد یا کاهش را تجربه کردهاند؟ مهم است که بدانید دادههای اقتصادی مهم و تاثیرگذار جهان چه زمانی منتشر میشوند. فهرستی از شاخصهای اقتصادی مهم آماده کرده و مقابل خود قرار دهید تا در دیدرس شما باشد و تصمیم بگیرید که آیا قبل از انتشار یک داده اقتصادی معامله انجام دهید یا خیر. بسیاری از معاملهگران ترجیح میدهند معاملات خود را پس از انتشار گزارشهای اقتصادی مهم انجام دهند تا درگیر نوسانات غیرمنطقی در زمان انتشار دادهها نشوند. حرفهایها بر اساس احتمالات معامله میکنند نه شانس. معامله قبل از اتفاقات مهم اقتصادی به نوعی قمار است، چون واکنش بازار به آن نامشخص و غیرقابل پیشبینی است. معاملهگرانی که در پلن معاملاتی خود چنین شرایطی را پیشبینی نکردند، احتمالا در چنین موقعیتی دچار ضرر و معاملهی اشتباه میشوند. بنابراین بهتر است از قبل، برنامهای برای رویارویی با این شرایط تنظیم شود. 6) آمادگی برای معامله از هر سیستم یا پلن معاملاتی که استفاده میکنید، نقاط حمایت و مقاومت کلیدی و غیر کلیدی را مشخص کرده، هشدارهایی برای ورود یا خروج از یک شرایط معاملاتی تنظیم کنید و مطمئن شوید که از تمامی سیگنالهای موجود در نمودار حین رخداد آن، آگاه خواهید شد. 7) تنظیم قوانین خروج از معامله بیشتر معاملهگران دچار اشتباه میشوند و تمام تمرکز و تلاش خود را بر روی پیدا کردن شرایط ایدهآل برای ورود به معامله یا همان سیگنال خرید میکنند، در صورتی که به زمان و نحوه خروج از معامله فکر نکردهاند. اما باید بدانید که ذکر قوانین برای خروج از معامله، برنامهی شما را یک قدم به پلن معاملاتی موفق نزدیکتر میکند. اگر معامله وارد ضرر شده باشد، بسیاری از معاملهگران توانایی قبول ضرر و خروج به موقع از معامله را ندارند. یاد بگیرید ضرر را بپذیرید و بر روی معاملات خود حد ضرر بگذارید تا بتوانید در مجموع معاملات، به سوددهی قابل قبولی برسید. اگر حد ضرر معامله شما فعال شود به این معنی است که تحلیل شما غلط بوده است نه به اینکه شما معاملهگر موفقی نخواهید شد. معاملهگران حرفهای بیش از اینکه برنده معامله شوند، بازنده خواهند بود اما با مدیریت سرمایه و ریسک، ضررهای خود را کنترل کرده و در مجموع به سود میرسند. قبل از اینکه وارد معامله شوید بدانید که کجا قرار است از آن خارج شوید. هر معامله حداقل به دو نقطه خروج نیاز دارد. یک: اگر معامله بر خلاف پیش بینی شما حرکت کرد، ضرر شما کجا قطع خواهد شد؟ محاسبات ذهنی قبول نیست، عدد مربوط به حد ضرر باید در برنامه معاملاتی نوشته و ثبت شود. دو: معامله باید یک هدف و نقطه ذخیرهی سود داشته باشد. زمانی که معامله به آنجا رسید، بخشی از معامله خود را نقد کنید و در صورت تمایل برای توقف ضرر، حد ضرر بقیه معامله خود را به نقطهی ورود معامله منتقل کنید. برای آشنایی کامل با نحوه تعیین حد ضرر، این مطلب [2] را حتما بخوانید. 8) تنظیم قوانین ورود به معامله دلیل اینکه نکات ورود به معامله پس از خروج از معامله ذکر میشود این است که "خروج از یک معامله، به مراتب سختتر از ورود به آن است." یک مثالِ قانون ورود به معامله معمولی و محبوب به این شکل است: اگر سیگنال خرید صادر میشود و هدف معامله حداقل دو برابر حد ضرر معامله است و ما بر روی حمایت هستیم، پس به این معامله وارد شو. یک برنامه معاملاتی موفق نیاز دارد به اندازه کافی پیچیده باشد تا واقعا موثر واقع شود، اما در عین حال نیازمند سادگی است تا بتوان به سرعت برای ورود به معامله تصمیمگیری کرد. اگر بیش از 20 شرط برای ورود به معامله دارید که اکثر آنها نیز ذهنی هستند و مکتوب نشدهاند، شما کار سختی برای ورود به معاملات دارید و حجم زیادی از آنها را نیز از دست میدهید. از آنجا که کامپیوترها برای انجام معاملات و تصمیمگیری درگیر احساسات نمیشوند و فقط کافیست شروط لازم برای ورود به معامله و پلن معاملاتی بصورت کدنویسی به آنها ارائه گردد، میتواند گزینه بهتری از یک سری جهات، برای انجام معاملات باشند. اگر شرایط برای ورود به معامله مهیا باشد، ربات وارد معامله شده و در صورتی که حد ضرر فعال شود یا معامله به هدف برسد از آن خارج میشود. آنها در صورت شکست عصبانی نمیشوند و پس از پیروزی متوالی در معاملات مغرور نخواهند شد و هر تصمیم آنها بر اساس احتمالات است نه احساسات. 9) ثبت معاملات انجام شده هر معاملهگر موفق، توانایی بالایی در ثبت و نگهداری سوابق معاملاتی خود دارد و مشخصه مهم یک برنامه معاملاتی موفق نیز ثبت معاملاتی که در گذشته رخ داده، است. ثبت معاملات باعث میشود که اگر بازنده معامله میشوید، بدانید چرا و چگونه این اتفاق رخ داده است و مهمتر از آن، همین موارد را در مورد باختهای خود بدانید تا دیگر با تکرار اشتباهات گذشته موجب از دست رفتن معاملات نشوید. مواردی از جمله اهداف، ورود و خروج از معامله، زمان، سطوح حمایت و مقاومت، محدوده قیمتی بازگشایی روزانه و باز و بسته شدن بازار را یادداشت کرده و نظرات خود در مورد دلیل انجام معامله و نکاتی که فرا گرفتهاید را بنویسید. اینها مواردی هستند که در برنامههای معاملاتی موفق ذکر میشوند. پس از ثبت تمامی این موارد نیاز است تا آنها را ذخیره و نگهداری کرده تا در آینده بتوانید به عقب برگشته و سود و ضررهای یک سیستم معاملاتی، افت سرمایه (Draw down)، تایم مورد نیاز برای هر معامله و سایر عوامل مهم را بررسی کنید. در ادامه نتایج سیستم خود را با دیگر استراتژیها مانند هولد کردن مقایسه کنید تا در نهایت بهترین استراتژی را برای معاملات خود در نظر بگیرید. فراموش نکنید معاملهگری یک تجارت است و شما به نوعی حسابدار کار خود هستید و تلاشتان این است، تا جایی که امکان دارد پر سود و موفق باشد. 10) تحلیل عملکرد در پایان یک روز معاملاتی، محاسبه سود و ضرر معاملات، کاری است که باید پس از دانستن دلیل و چگونگی انجام معاملات، انجام دهید. نتیجهگیریهای خود را در دفتر معاملاتی (Trading Journal) ثبت کرده تا بتوانید در آینده به آن مراجعه کنید. به یاد داشته باشید معاملات اشتباه همیشه وجود دارد. چیزی که یک معاملهگر نیاز دارد، یک برنامه معاملاتی است که در بلندمدت موفق باشد. جمعبندی تمرین معاملهگری حتی اگر موفق هم باشد، به شما تضمینی نمیدهد که در معامله واقعی هم موفق باشید، چرا که احساسات وارد معادله میشوند. اما زمانی که تمرینات معاملهگری با موفقیت سپری شوند، به معاملهگر اعتماد به نفس داده تا از برنامه معاملاتی خود استفاده کند. (البته اگر در دوره تمرینی معاملهگری نتایج مثبتی را کسب کرده باشد) تصمیم گیری برای انتخاب سیستم معاملاتی امر مهمی است اما نه به اندازه افزایش مهارت در انجام معاملات بدون آنکه در هنگام تصمیمگیری دچار شک و تردید شوید. در این رابطه اعتمادبهنفس کلیدیترین نقش را به عهده دارد. هیچ راهی برای تضمین سوددهی یک معامله نیست. همه چیز بستگی به مهارتهای معاملهگر و سیستم برد و باختی که از آن استفاده میکند، دارد. هیچ سودی بدون ضرر ممکن نیست. معاملهگران حرفهای قبل ورود به معامله، میدانند که شرایط به نفع آنهاست و گرنه استراتژیای که استفاده میکنند، به آنها سیگنال ورود نمیداد. آنها با ذخیره سود و قطع ضرر، ممکن است چندین معامله را از دست بدهند اما در نهایت برنده خواهند شد. البته اکثر معاملهگران و سرمایهگذاران متفاوت عمل کرده و به همین دلیل مداوم سود نمیکنند. معاملهگرانی که به صورت مداوم سود منطقی کسب مینمایند، به آن مثل یک تجارت برخورد میکنند. باید بدانید هیچ تضمینی برای رسیدن به سود قطعی نیست! با این حال، داشتن یک پلن و برنامه معاملاتی به شما برای موفقیت و سوددهی کمک میکند. منبع: Investopedia [3] [1] https://blog.valmart.net/%da%86%da%a9-%d9%84%db%8c%d8%b3%d8%aa-%d9%85%d8%b9%d8%a7%d9%85%d9%84%d8%a7%d8%aa%db%8c/ [2] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d8%a7%d9%be-%d9%84%d8%a7%d8%b3-%db%8c%d8%a7-%d8%ad%d8%af-%d8%b6%d8%b1%d8%b1-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [3] https://www.investopedia.com/articles/trading/04/042104.asp
شورت سلینگ، فروش استقراضی، پوزیشن شورت یا موقعیت فروش، همگی نوعی از معاملاتند که در جهت عکس معاملات خرید یا لانگ بوده و با هدف کسب سود از کاهش قیمت سهام، ارز دیجیتال و ... مورد استفاده قرار میگیرند. در معاملات فروش با عواملی مانند حساب مارجین، وام گیری از شخص ثالث و اهرم رو به رو هستیم که کار با آنها نیازمند تجربهکافی از معاملهگری، علیالخصوص معاملات شورت سلینگ است. این دست از معاملات باعث میشوند بازارهای مالی دو طرفه بوده و هر دو امکان خرید و فروش فراهم باشد. در ادامه با شورت سلینگ یا فروش استقراضی بیشتر آشنا خواهیم شد. شورت سلینگ چیست؟ فروش استقراضی یا شورت سلینگ (Short Selling) یک استراتژی سرمایهگذاری و معاملهگری است که در صورت وجود پیشبینی کاهش قیمت اوراق بهادار، ارزهای دیجیتال و سایر داراییهای مالی مورد استفاده قرار میگیرد. پیش از هر توضیحی، توصیه میشود این استراتژی تنها توسط معاملهگران و سرمایهگذاران با تجربه مورد استفاده قرار گیرد. معاملهگران ممکن است از شورت سلینگ برای سفته بازی (Speculation) استفاده کنند و مدیران پورتفوی و سرمایهگذاران از فروش استقراضی برای محافظت و پوشش ریسک (Hedge) داراییهای خریداری شده، در برابر کاهش قیمت بازار استفاده میکنند. سفته بازی ریسک قابل توجهی را بدنبال دارد و روش معاملاتی پیشرفتهای است. از آنطرف پوشش ریسک، روش معاملاتی رایجتری است که شامل باز کردن یک موقعیت معاملاتی فروش، در جهت کاهشِ ریسکِ داراییهای خریداری شده است. یک معاملهی فروش استقراضی با قرض گرفتن ارز دیجیتال یا دارایی دیگری که معاملهگر معتقد است ارزش آن کاهش مییابد، باز میشود. در ادامه معاملهگر، سهام قرض گرفته شده را به قیمت بازار به خریدارانی که مایل هستند میفروشد. در واقع معاملهگر معتقد است که ارزش دارایی در آینده کاهش پیدا خواهد کرد و میتواند با قیمت پایینتری دارایی مورد نظر را خریداری کرده و دارایی وام گرفته شده را پس دهد. از آنجایی که قیمت هر دارایی میتواند تا بینهایت افزایش پیدا کند پس ریسک شورت سلینگ نامحدود است. همیشه نسبت به فروشندگان استقراضی یا شورتکنندگان بازار حس بدی وجود دارد؛ چرا که وقتی اکثریت مردم در ضرر هستند آنها سود میبرند. در ویدئو زیر نگاهی به نقش اساسی شورتکنندگان و ضرورت وجود آنها در بازار میاندازیم. نحوه کار فروش استقراضی در شورت سلینگ، فروشنده با قرض کردن دارایی از صرافی، یک موقعیت فروش باز میکند به این امید که در آینده بتواند در قیمتهای پایینتری دارایی مورد نظر را بازخرید کند و از این اتفاق کسب سود کند. برای بستن یک موقعیت شورت سلینگ، معاملهگر دارایی را دوباره در بازار خریداری میکند و به وام دهنده یا کارگزار پس میدهد. معاملهگران برای کسب سود از یک موقعیت فروش استقراضی، امیدوارند تا دارایی مورد نظر را با قیمتی کمتر از زمانی که دارایی را قرض گرفتهاند، باز خرید کنند. معاملهگران برای انجام این دست از معاملات، مقداری کارمزد و کمیسیون به صرافی یا شخص ثالث پرداخت میکنند. برای محاسبه سود و ضرر معاملات شورت سلینگ، این دست از هزینهها نیز باید محاسبه شوند و نیاز است قبل از انجام معامله، برای این هزینهها آماده بود. معاملهگر برای باز کردن یک موقعیت فروش استقراضی، نیاز به یک حساب مارجین یا فیوچرز [1] دارد و تا زمانی که موقعیت معاملاتی باز دارد، باید با توجه به ارزش دارایی قرض گرفته شده، بهره (Interest) بپردازد. سرمایهگذاران برای انجام این معاملات به مقداری سرمایه (با توجه به مقدار وام) بعنوان وجه تضمین در حساب معاملاتی خود نیاز دارند تا به صرافی ثابت کنند، توانایی پرداخت دارایی قرض گرفته شده را دارند. در صورتی که توانایی پرداخت دارایی قرض گرفته شده را نداشته باشد و ضرر موقعیت معاملاتی، بیش از دارایی موجود در حساب شود، صرافی معامله را بسته و سرمایه قرض داده شده را از حساب سرمایهگذار کسر کند. تاریخچه فروش استقراضی اختراع شورت سلینگ و اولین معامله آن، به دوره کمپانی هند شرقی هلند و سال ۱۶۰۹ برمیگردد. در آن زمان یکی از سهامداران قبلی این شرکت یعنی ایزاک لامار که به تازگی اخراج شده بود، متوجه شد که با افزایش تاجران فرانسوی، احتمالا قیمت کالاها کاهش یافته و این موضوع باعث کاهش قیمت کمپانی هند شرقی میشود. این فرد روش فروش استقراضی را اختراع کرد تا از این کاهش قیمت، سود دریافت کند. سالها بعد بازارهای دیگر نیز به فکر استفاده از شورت سلینگ و قانونگذاری بر روی آن افتادند. در سال ۱۹۳۸ قانونی به نام "UpTick Rule" توسط SEC برای اجرا در بورس اوراق بهادار آمریکا تصویب شد که معامله گران را ملزم میکرد تنها در صورتی بتوانند معامله فروش باز کنند که قیمت پیشنهادی برای فروش اولیه، بالاتر از قیمت تقاضای فعلی باشد. این اتفاق باعث میشد تا قیمت ابتدا یک جهش به سمت بالا داشته باشد. دلیل تصویب این قانون، محدود کردن قدرت فروشندگان، در کاهش قیمت بی وقفهی دارایی در طول یک دوره نزولی بود. این قانون در سال 2007 منقضی اعلام شد. تا به امروز فروش استقراضی دچار تغییراتی شده است و مواردی مانند مارجین، بهره مارجین، اهرم و... به آن اضافه شده و کار با آن را پیچیدهتر کرده است. شورت سلینگ در طول زمان موافقان و مخالفان خود را داشته است. عدهای باور دارند که وجود فروش استقراضی باعث جذب معاملهگران به بازار، افزایش حجم، ورود پول و همینطور افزایش نقدشوندگی میشود. از طرفی برخی معتقدند که وجود معاملات فروش باعث سواستفاده افراد با نفوذ و ثروتمند میشود و ممکن است ریزشهای بازار دستکاری شده و عمیقتر باشد و سرمایهگذاران معمولی دچار ضرر بیشتری شوند. در هر صورت تا به امروز فروش استقراضی در بازارهای بزرگ و معروفی مثل بازار بورس آمریکا و بازار ارزهای دیجیتال راه اندازی شده است و باعث میشود تا معاملهگران در زمانی، اعم از دوره صعودی یا نزولی بازار، بتوانند از نوسانات قیمتی کسب سود کنند. چرا از شورت سلینگ استفاده کنیم؟ با فروش استقراضی میتوان از کاهش قیمتهای دارایی سود کسب کرد. از شورت سلینگ برای سفتهبازی و پوشش ریسک استفاده میشود، در واقع این دو مورد اصلیترین کاربردهای آن هستند. یک سفتهباز در واقع مشغول شرطبندی بر روی قیمت آینده یک دارایی است و در صورتی که اشتباه کند، دچار ضرر سنگینی خواهد شد. از آنجایی که شورت سلینگ با ریسکهای دیگری از جمله مارجین، دست و پنجه نرم میکند پس نگهداری طولانی این موقعیتها سخت است و بهتر است که برای مواردی مانند سفتهبازی، در تایم زمانی کمتری پوزیشنهای معاملاتی را نگهداری کرد. همچنین ممکن است افراد برای محافظت از یک موقعیت خرید، یک پوزیشن فروش باز کنند. برای مثال اگر قرارداد اختیار خرید دارید میتوانید برعکس آن، یک پوزیشن شورت سلینگ باز کنید یا برای پوشش ریسک دارایی که خریداری کردهاید، میتوانید بر روی دارایی که با آن همبستگی دارد، پوزیشن شورت بگیرید. مثال از فروش استقراضی تصور کنید بیت کوین در نزدیکی محدوده حمایتی کلیدی 30 هزار دلار قرار دارد، پیشبینی این است که اگر این سطح شکسته شود بیت کوین تا 15 هزار دلار ریزش خواهد داشت. بنابراین معاملهگر تصمیم میگیرد که 1 عدد بیت کوین بر روی 30 هزار دلار از صرافی قرض گرفته و بفروش برساند. قیمت تا 20 هزار دلار ریزش پیدا کرده و معاملهگر ترجیح میدهد سریعتر سود خود را ذخیره کند. بنابراین او 1 عدد بیت کوین در قیمت 20 هزار دلار خریداری میکند. از آنجایی که تنها یک عدد بیت کوین فروخته شده و 10 هزار دلار پایینتر خریداری شده (10,000 = 20,000 - 30,000) است، بدین ترتیب بدون احتساب کارمزد و مارجین معامله، معاملهگر 10 هزار دلار سود در این معامله کسب کرده است. شرایط ایدهآل برای شورت سلینگ زمانبندی برای ورود به معاملات فروش استقراضی بسیار مهم است، زیرا داراییهای مالی سریعتر از آنکه افزایش قیمت را تجربه کنند، دچار ریزش میشوند؛ پس در صورتی که پیشبینی بر کاهش قیمت دارایی است، باید در انجام پوزیشن عجله کرد. از طرفی ورود سریع به معاملهی فروش استقراضی، باعث میشود که هزینههای مارجین و ضرر معامله بالا رفته و نگهداری آن بسیار سخت شود. در ادامه چند مورد از شرایط ایده آل برای ورود به معاملات شورت سلینگ را مطالعه میکنیم: در طول بازار نزولی روند نزولی یا بازار خرسی زمانی است که بازار در حال تشکیل کف و سقفهای متوالی و پایینتر از قبلی است و در واقع قیمت مدام در حال کاهش است. یکی از مهمترین اصول معاملهگران این است که "روند بهترین دوست شماست". از این رو، گرفتن معاملات شورت در طول یک روند نزولی، به مراتب کم ریسکتر و پر سودتر، نسبت به شورت سلینگ در طول یک بازار صعودی است. مواقعی که بازارها دچار بحرانهای مالی شدیدی میشوند، معاملهگرانِ فروش استقراضی، با سودهای هنگفتی رو به رو میشوند . بازار ارزهای دیجیتال در سال ۲۰۱۸ به همین شکل بود. دوره بحرانی یک پروژه یا بازار یک پروژه به دلایل مختلفی ممکن است از لحاظ فاندامنتالی دچار مشکل شود. برای مثال، هک شدن پروژه، آزادسازی توکن، فروش سنگین توسط سرمایهگذاران پروژه، جدایی اعضای تیم، عدم آپدیت پروژه و ... عواملی هستند که ممکن است باعث تاثیرگذاری منفی روی قیمت یک ارز دیجیتال شوند. برای بوجود آمدن بحران در شرایط فاندامنتال یک بازار، نیاز به اتفاقات بزرگتری است. فروش سنگین چندین نهنگ، تغییر نرخ بهره، به وجود آمدن مشکلات اقتصادی از جمله تورم یا اتفاقاتی ناگوار مانند جنگ یا بیماریهای همه گیر، عواملی هستند که میتوانند در شروع یک روند نزولی و کاهش ارزش یک بازار مالی تاثیرگذار باشند. ممکن است مدت زمان زیادی طول بکشد تا دادههای فاندامنتال، بر روی نمودار و دادههای قیمتی نیز مشاهده شوند؛ به همین دلیل معاملهگرانِ شورت سلینگ ترجیح میدهند با شروع روند نزولی و تایید آن، به سراغ معاملات فروش خود بروند نه آنکه از قبل وارد معامله شوند. تایید شروع روند نزولی از اندیکاتورهای تکنیکال زمانی که چندین اندیکاتور، سیگنال روند نزولی صادر میکنند، احتمال کاهش قیمت بسیار بالا میرود. برای مثال از این سیگنالها، میتوان از شکست یک حمایت کلیدی و همینطور تقاطع نزولی دو میانگین متحرک [2] مانند تقاطع مرگ نام برد. تقاطع مرگ یکی از مهمترین نشانههای روند نزولی است که زمانی این سیگنال صادر میشود که میانگین متحرک ۵۰، میانگین متحرک ۲۰۰ را به سمت پایین قطع کند. مزایا و معایب فروش استقراضی استفاده از شورت سلینگ میتواند بسیار پرهزینه باشد، در صورتی که معاملهگر حدس اشتباهی در مورد حرکت قیمتی آیندهی دارایی مورد نظر داشته باشد. از طرفی معاملهگری که یک دارایی مالی خریداری کرده است، تنها در صورتی صددرصد سرمایهاش را از دست میدهد، که قیمت دارایی به صفر برسد. اما معاملهگری که یک پوزیشن فروش استقراضی باز کرده است ممکن است بیش از ۱۰۰٪ درصد از سرمایهاش را از دست بدهد، زیرا هیچ سقفی برای قیمت یک دارایی و افزایش آن وجود ندارد. زمانی که پوزیشن شورت سلینگ نگهداری میشود، معاملهگر باید حساب مارجین و مارجین نگهداری (Maintenance Margin) را تامین کند تا معامله بسته نشود. برای آشنایی بیشتر با مارجین نگهداری و مارجین تریدینگ، پیشنهاد میشود مقاله مارجین تریدینگ [3] را مطالعه کنید. مزایای شورت سلینگ احتمال سودهای بیشترسرمایه اولیه مورد نیازِ پایینامکان سرمایهگذاری اهرمیپوشش ریسک داراییها معایب شورت سلینگ احتمال ضرر نامحدود نیاز به حساب مارجینبهره مارجین ایجاد شده (کارمزدی که وامدهنده دریافت میکند)نوسان مثبت قیمت ریسکهای فروش استقراضی شورت سلینگ علاوه بر ریسک افزایش قیمت دارایی که خطر از دست دادن سرمایه را بههمراه دارد، ریسکهای دیگری را هم شامل میشود. خطر کال مارجین معاملات شورت سلینگ، عموما بر روی حسابهای مارجین انجام میشود که با وام گرفتن از صرافی، میتوان به معاملات با پوزیشن فروش پرداخت. در این دست از معاملات باید مقداری سرمایه را بعنوان تضمین، در حساب مارجین صرافی نگهداری کرد تا صرافی معامله را باز نگه دارد. در صورتی که مقدار ضرر معامله بیشتر از سرمایه موجود در حساب باشد، صرافی برای جلوگیری از ضرر خود، معامله را بسته و معاملهگر کال مارجین میشود و ۱۰۰٪ سرمایه وارد شده به معامله را از دست میدهد. زمانبندی اشتباه ممکن است یک پروژه یا یک ارز دیجیتال، Overvalue یا با ارزشی بیش از اندازه باشد ولی مدتها زمان ببرد تا کاهش قیمت و ریزش را تجربه کند. در این مدت ممکن است کارمزدهای معامله بالا رفته یا معامله دچار ضرر شود که کار را برای معاملهگر سخت میکند. ریسک قانونگذاری بازار ارزهای دیجیتال بازار نوپایی است و با توجه به مارکت کپ نسبتا پایینی که در مقایسه با سایر بازارها دارد، افراد قدرتمند با حرکتهای هماهنگ شده میتوانند نوسانات قیمتی شدیدی را در آن ایجاد کنند. این اتفاقات باعث میشوند تا قانونگذاران برای جلوگیری از فشار فروش، معاملات را به حالت معوق در آورند. این دست از اتفاقات باعث افزایش قیمت شده و فروشندگان را دچار ضرر میکند. شورت اسکوییز شورت اسکوییز (Short Squeeze) در واقع به افزایش ناگهانی قیمت گفته میشود. زمانی که این اتفاق رخ میدهد معاملهگرانِ فروش استقراضی، دچار ضرر میشوند و از معاملات فروش خود خارج میشوند که این اتفاق نیز باعث افزایش قیمت بیشتر دارایی میشود. برای آشنایی بیشتر با پدیده شورت اسکوییز، این مطلب [4] را بخوانید. جمعبندی وجود معاملات شورت سلینگ برای بازارهای مالی بسیار مفید است، چرا که باعث افزایش نقدشوندگی در بازار میشود. بازارهای سهامی که از این معاملات استفاده نمیکنند، عمدتا با مشکلاتی از جمله عدم نقدشوندگی و روندهای نزولی فرسایشی و طولانی مدت رو به رو هستند. در نتیجه، وجود این دست از معاملات برای بازار ارزهای دیجیتال مفید است و بسته به زمان و نوع استفاده معاملهگر، میتواند بسیار پر ریسک یا پر سود باشد. استفاده از این معاملات نیازمند تجربهی بالا در معاملهگری و مدیریت ریسک است تا با محدود کردن ریسکهای معامله، بتوان از کسب سود حداکثری بهرهمند شد. منبع: Investopedia [5] , Bybit [6] , SpeedTrader [7] [1] https://blog.valmart.net/%d9%85%d8%b9%d8%a7%d9%85%d9%84%d8%a7%d8%aa-%d8%a2%d8%aa%db%8c-%db%8c%d8%a7-%d9%81%db%8c%d9%88%da%86%d8%b1%d8%b2-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [2] https://blog.valmart.net/%d8%b1%d8%a7%d9%87%d9%86%d9%85%d8%a7%db%8c-%d8%a7%d9%86%d8%af%db%8c%da%a9%d8%a7%d8%aa%d9%88%d8%b1-%d9%85%db%8c%d8%a7%d9%86%da%af%db%8c%d9%86-%d9%85%d8%aa%d8%ad%d8%b1%da%a9/ [3] https://blog.valmart.net/%d9%85%d8%a7%d8%b1%d8%ac%db%8c%d9%86-%d8%aa%d8%b1%db%8c%d8%af%db%8c%d9%86%da%af-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [4] https://blog.valmart.net/%d8%b4%d9%88%d8%b1%d8%aa-%d8%a7%d8%b3%da%a9%d9%88%d8%a6%db%8c%d8%b2-%db%8c%d8%a7-%d9%81%d8%b1%d9%88%d8%b4-%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d9%82%d8%b1%d8%a7%d8%b6%db%8c-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [5] https://www.investopedia.com/terms/s/shortselling.asp [6] https://learn.bybit.com/trading/how-to-short-crypto/ [7] https://speedtrader.com/short-selling-history/
بازارهای مالی نظیر سهام، فارکس و به طور خاص بازار رمزارزها، مملو از تلههایی هستند که برای به دام انداختن معاملهگران احساسی و مردد طراحی شدهاند. تله خرسی و گاوی از رایجترین دامها هستند. در این مطلب به شما یاد میدهیم چطور این تلهها را شناسایی کرده و با آنها رفتار کنید تا به یک معاملهگر بهتر تبدیل شوید. تله گاوی چیست؟ تله گاوی (Bull Trap) به افزایش ناگهانی قیمت در یک روند نزولی گفته میشود. این تله، به اشتباه سیگنال میدهد که یک دارایی در وضعیت گاوی قرار دارد؛ یعنی انتظار میرود قیمت افزایش یابد. معاملهگران شاهد یک روند نزولی هستند و با پیشبینی بازگشت روند صعودی، به دنبال خرید روی قیمت مناسب هستند. پس از خرید در مرحله اول، قیمت رو به بالا شکسته و به بالای ناحیه حمایت یا سطح مقاومت میرسد اما بعد از آن برگشته و روند نزولی خود را از سر میگیرد. این الگو زمانی که قیمت رو به پایین شکسته و کفهای پایینتری را تشکیل دهد، کامل شده و معاملهگر را مجبور میکند که با ضرر از معامله خارج شود و یا در یک پوزیشن لانگ (خرید) گیر بیافتد. از این رو این شکست قیمت را میتوان سیگنال غلط در نظر گرفت و یکی از بدترین سناریوهایی است که یک معاملهگر میتواند انتظارش را بکشد. تله گاوی چگونه اتفاق میافتد؟ یک تله گاوی کامل اساسا از سه بخش زیر تشکیل شده است که در تصویر نیز نشان دادهایم. روند نزولی– کاهش پیوسته قیمتبازگشت کاذب– بازگشت ضعیف قیمت رو به بالا در کوتاه مدتفروش زنجیروار– ادامه روند نزولی که کف جدیدی را ثبت میکند تله گاوی زمانی اتفاق میافتد که یک بازگشت کاذب، معاملهگران امیدوار را در پوزیشنهای لانگ به دام میاندازد. در تصویر بالا مرحله 1 یک روند نزولی در حال اصلاح را نشان میدهد. معاملهگران سپس در مرحله 2 پیشبینی میکنند اصلاح قیمتی پایان یافته و به امید کسب سود وارد پوزیشن خرید میشوند. شاید این معامله با سود جزئی آغاز شود اما رالی قیمت، ممنتوم خود را از دست داده و نمیتواند پایدار باشد. هرچه تعداد فروشندگان از تعداد خریدارها در مرحله 3 بیشتر میشود، تغییرات قیمت نزولیتر شده و بازار را به سمت پایین سوق میدهند. الگو زمانی که قیمت به زیر کف قبلی سقوط کند، کامل شده و معاملهگر معامله را متوقف کرده و یا در ضرری هنگفت فرو رفته است. تله خرسی چیست؟ تله خرسی (Bear Trap) به کاهش قیمت سریع در یک روند صعودی گفته میشود. این تله نیز مانند همتای گاوی خود، سیگنال نادرست از اصلاح قیمت میدهد. این امر سبب میشود معاملهگران به امید سود گرفتن از کاهش قیمت، پوزیشن شورت [1] باز کنند. البته از سوی دیگر میتواند باعث شود آنها دارایی خود را بفروشند تا از ضرر جلوگیری کنند. با این حال قیمت به روند صعودی خود ادامه داده و خرسها متحمل ضرر یا از دست دادن فرصتهای دیگر میشوند. تله خرسی چگونه اتفاق میافتد؟ یک تله خرسی مانند تله گاوی از سه بخش تشکیل شده است. روند صعودی– افزایش پیوسته قیمتبازگشت کاذب– بازگشت ضعیف قیمت رو به پایین در کوتاه مدتخرید زنجیروار– ادامه روند صعودی که سقف جدیدی را ثبت میکند تله خرسی زمانی اتفاق میافتد که یک بازگشت کاذب، معاملهگران را در پوزیشنهای شورت به دام میاندازد. در تصویر بالا مرحله 1 یک روند صعودی در حال اصلاح را نشان میدهد. معاملهگران سپس در مرحله 2 پیشبینی میکنند اصلاح قیمتی پایان یابد و به امید کسب سود وارد پوزیشن فروش میشوند. در مرحله 3 با پیشی گرفتن تعداد خریداران از فروشندگان، تغییرات قیمت نیز صعودیتر شده و بازار را به سمت بالا سوق میدهد. این الگو زمانی که قیمت به بالای سقف قبلی صعود کند، کامل شده و معاملهگر معامله را متوقف کرده و یا در ضرری هنگفت فرو رفته است. چه کسانی پشت تلههای خرسی و گاوی هستند؟ بسیاری از معاملهگران و تحلیلگران معتقدند که بازار کریپتو دستکاری میشود. تعداد زیادی از تلههای خرسی و گاوی توسط بازیگران بزرگ بازار رهبری میشوند: نهنگها– نهنگها (سرمایهگذاران بسیار بزرگ) همیشه به دنبال فرصت برای انباشت رمزارزها روی قیمتهای پایین هستند و وقتی قیمت بالا میرود آن را میفروشند. این افراد به لطف داراییهای عظیم خود قادرند یک پامپ یا دامپ را رهبری کنند. صرافیهای بزرگ– صرافیها از کارمزدهای لیکوئید شده سود دریافت میکنند، از این رو تلههای خرسی به طور خاص به سود آنهاست. صرافیها برای ایجاد تلههای خرسی از رباتهای معاملهگر استفاده میکنند. بازارسازها– بازارسازها ظاهر اخبار را طوری دستکاری میکنند که احساسات حاکم بر بازار را با هدف آنان همسو سازد: ایجاد هیجان یا فاد (ترس، تردید و شک). نحوه شناسایی تلههای خرسی و گاوی و جلوگیری از آنها اکنون که میدانید تلههای گاوی و خرسی چگونه هستند به برخی نکات که در ادامه آورده شده توجه کنید تا در دام این دست معاملات نیافتید. به دنبال واگرایی RSI باشید یکی از راههای تشخیص یک تله گاوی یا خرسی محاسبه شاخص قدرت نسبی (RSI) دارایی است. این اندیکاتور تکنیکال به شما اجازه میدهد تا بررسی کنید یک رمزارز در حالت خرید/فروش بیش از حد قرار دارد یا خیر. RSI بالا میتواند سیگنال یک تله خرسی یا گاوی باشد. تله گاوی و RSI بالا در مورد تله گاوی، داشتن RSI بالا و موقعیت اشباع خرید به معنای فشار فروش رو به افزایش است. معاملهگران به دنبال کسب سود بوده و احتمالا زود از معامله خارج میشوند. از این رو شکست قیمت و روند صعودی اولیه ممکن است نشانه افزایش ادامهدار قیمت نباشند. در عوض به محض آنکه معاملهگران شروع به فروش داراییهای خود کنند، قیمت احتمالا کاهش خواهد یافت. تله خرسی و RSI بالا RSI بالا و موقعیت اشباع خرید در یک تله خرسی احتمالی میتواند نشانه فشار فروش بالا نیز باشد. در چنین مواردی ممکن است بازارسازها با هدایت قیمت به پایین به فروش گسترده دامن بزنند. این اقدام برای کاهش فشار فروش زیاد و ورود مجدد در قیمتهای پایینتر است. هجوم تقاضای خرید در این مورد سبب افزایش قیمت خواهد شد. در چنین مواردی روند نزولی اولیه نشاندهنده تداوم ریزش قیمت نیست و تنها یک افت موقتی است که توسط دستکاریهای بازار ایجاد شده است. به محض ورود بازارسازها قیمت مجددا افزایش مییابد.از این رو یک RSI بالا میتواند نشانه یک تله خرسی بالقوه نیز باشد. پیشنهاد میکنیم برای آشنایی با اندیکاتور RSI این مطلب [2] را مطالعه کنید. حجم معاملات را چک کنید حجم معاملات هم در تلههای خرسی و هم گاوی یک اندیکاتور مهم بهشمار میآید. برای تغییر جهت قیمت به حجم زیادی از تراکنشها نیاز است. بنابراین اگر شاهد افزایش یا کاهش ناگهانی قیمت هستید اما حجم معاملات تغییری نکرده است، آن را سیگنال هشدار تلههای خرسی و گاوی تلقی کنید. اخبار را چک کنید اخبار، چه خوب و چه بد، روی بازار تاثیر دارند مخصوصا سرمایهگذاران تازهوارد، زیرا این روزها اخبار جعلی زیادی برای ایجاد فاد یا فومو [3] وجود دارند. بازیگران بزرگ بازار مانند کوسهها، نهنگها و نهادهای مالی اغلب از اخبار برای ایجاد تلههای خرسی و گاوی استفاده میکنند. بنابراین زمانی که شاهد تغییر جهت شدید قیمت هستید، سریعا به وبسایتهای خبری معتبر رفته، به دنبال اخبار جدید بگردید و سپس تصمیمگیری کنید. حد ضرر بگذارید استفاده از حد ضرر بخش مهمی از یک استراتژی معاملاتی موفق است. حتی اگر کاملا درباره یک معامله مطمئن هستید، بازار همچنان میتواند برخلاف انتظار شما عمل کند. برای اینکه زمام امور از دستتان در نرود، باید از استاپ لاس استفاده کنید، زیرا اگر فقط 3 تا 5 درصد معامله را از دست دهید، همچنان فرصت جبران اشتباه را در معاملات دیگر دارید. اینکه همیشه از حد ضرر استفاده کرده و ضررهای بالقوه را در استراتژی معاملاتی خود وارد کنید، کار عاقلانهایست و آشفتگیهای احساسی را به حداقل میرساند. انتظار نداشته باشید بازار به میل شما رفتار کند، زیرا در بسیاری از موارد این گونه نیست. برای آشنایی با نحوه تعیین حد ضرر، توصیه میکینم این مقاله [4] را بخوانید. چگونه با وجود تله گاوی یا خرسی معامله کنیم اگر مطمئن نیستید که معاملهی پیشِرویتان تله گاوی و یا خرسی است، میتوانید محتاطتر عمل کرده و مدیریت ریسک مناسبی انجام دهید. در ابتدا میتوانید به دنبال نشانههای تایید بگردید از جمله حجم معاملات، الگوهای کندل استیک صعودی و RSI پایین یا خنثی! در ادامه نیز توصیه میشود برای به حداقل رساندن ضرر، استاپ لاس بگذارید. نحوه معامله با تله گاوی در یک تله گاوی روند کاهشی است اما معاملهگر همچنان در حال خرید میباشد. ریسک چنین معاملاتی در معامله خلاف جهت روند است. اما حقیقت این است که یک روند میتواند بیشتر از مقدار پیشبینیشده طول بکشد. بهترین روش این است که معاملات خود را با روند غالب همسو کنید. به عنوان مثال در تله گاوی فوق روند همچنان پایینتر است و در این حالت باید پوزیشن شورت باز کنید؛ از این رو تشخیص سطوح مقاومتی امری مهم بهشمار میآید. اگر قیمت به سمت بالا برگشته و شاهد علائم تله گاوی - که پیشتر درباره آنها توضیح داده شد – باشید، آنگاه ادامه روند نزولی از پتانسیل بالایی برخوردار خواهد بود. علاوه بر این، کف قیمتی قبلی را در نمودار پیدا کنید و در صورت شکست قیمت، یک اوردر استاپ قرار دهید. از اوردرهای فروش پی در پی برای گرفتن سود استفاده کرده و معاملات خود را با روند غالب -که نزولی است - همسو کنید. روی هم رفته بهترین روش برای معامله در یک الگوی تله گاوی آن است که روند غالب را دنبال کرده و به جای فرصت خرید به دنبال فرصتهای فروش استقراضی باشید. نحوه معامله با تله خرسی معاملهگران میتوانند با استفاده از پرایس اکشن به معامله لحظهای در یک تله خرسی بپردازند. اندیکاتورهای تکنیکال معمولا نمیتوانند تضمین کنند که از تله خرسی در امان هستید. با این حال پرایس اکشن یک ابزار عالی برای تشخیص این الگوهاست. یک تله خرسی معمولا زمانی اتفاق میافتد که قیمت به طور شدید و ناگهانی برخلاف روند صعودی قیمت حرکت میکند. درک چنین رفتار قیمتی کار سادهایست. حرکت شارپی قیمت به سمت پایین، باعث ایجاد تله میشود چرا که معاملهگران را میترساند. معمولا در این مرحله قیمت به زیر یک سطح حمایتی مهم میرسد. اما این تله نهایتا منجر به یک رالی صعودی میشود. اگر پرایس اکشن بدانید، متوجه خواهید شد که یک تله خرسی در دو مرحله توسعه پیدا میکند: ریزش ناگهانی و شارپی قیمتریزش شارپی قیمت اغلب که با یک ریکاوری قوی همراه است و منجر به تشکیل الگوی “V” در نمودار میشود. نتیجهگیری وقتی پای معامله در زمان تله گاوی یا خرسی که ماهیتی غیرقابل پیشبینی دارند در میان باشد، هیچ قانون محکمی نمیتوان نوشت. با این حال با مطالعه اندیکاتورهای تحلیل تکنیکال مرتبط و کسب تجربه در بازارهای مالی، علیالخصوص رمزارزها، در تشخیص تلههای خرسی و گاوی ماهر شده و میتوانید به راحتی معامله کنید. منبع: learn.bybit [5] , blog.liquid [6] , phemex [7] [1] https://blog.valmart.net/%d8%b4%d9%88%d8%b1%d8%aa-%d8%a7%d8%b3%da%a9%d9%88%d8%a6%db%8c%d8%b2-%db%8c%d8%a7-%d9%81%d8%b1%d9%88%d8%b4-%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d9%82%d8%b1%d8%a7%d8%b6%db%8c-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [2] https://blog.valmart.net/%d8%a2%d9%85%d9%88%d8%b2%d8%b4-%da%a9%d8%a7%d9%85%d9%84-%d8%a7%d9%86%d8%af%db%8c%da%a9%d8%a7%d8%aa%d9%88%d8%b1-rsi/ [3] https://blog.valmart.net/%d9%81%d9%88%d9%85%d9%88-%db%8c%d8%a7-%d8%aa%d8%b1%d8%b3-%d8%a7%d8%b2-%d8%af%d8%b3%d8%aa-%d8%af%d8%a7%d8%af%d9%86-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [4] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d8%a7%d9%be-%d9%84%d8%a7%d8%b3-%db%8c%d8%a7-%d8%ad%d8%af-%d8%b6%d8%b1%d8%b1-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [5] https://learn.bybit.com/trading/what-is-a-crypto-bull-trap-and-how-to-avoid-it/ [6] https://blog.liquid.com/what-is-a-cryptocurrency-bear-trap-and-bull-trap [7] https://phemex.com/academy/bull-trap-vs-bear-trap#what_is_a_bull_trap
سرمایهگذاران و معاملهگران تازه کار با هدف کسب سودهای بزرگ به بازار ارزهای دیجیتال جذب میشوند اما مهم ترین اصل معاملهگری در بازارهای مالی حفظ سرمایه است. حد ضرر یا استاپ لاس (Stoploss) یکی از عناصر مهم در معامله است که از ضررهای بیش از حد معاملات جلوگیری کرده و به کسب بازده مثبت در مجموع معاملات کمک میکند. ممکن است صبر کردن در بعضی از معاملات که ضرردهاند، باعث شود که شما با ضرر کمتر سربه سر شده یا با سود از معامله خارج شوید. البته در بعضی مواقع صبر کردن بیش از حد در معاملات ضررده، باعث میشود حجم زیادی از سرمایه یا حتی کل آن را از دست بدهید. نکات بیشتر درمورد استاپ لاس، نحوه استفاده از حد ضرر، تعیین آن با روشهای مناسب، نحوه ثبت سفارش حد ضرر و خطاهای رایج مربوط به آن، مطالبی هستند که در ادامه مقاله بررسی شدهاند تا بصورت کامل با حد ضرر و قوانین آن آشنا شوید. حد ضرر (Stop-loss) چیست؟ حد ضرر یا استاپ لاس سطح قیمتیای است که با رسیدن قیمت دارایی به آن، معاملهگر قبول میکند که تحلیلش اشتباه بوده و معامله ضررده است و امکان دارد بیش از این ضرر کند پس با تعین حد ضرر و با ضرر کمتری از معامله خارج میشود. نیاز است در ابتدای معامله، پس از انجام تحلیل و تصمیم به خرید، هدف و حد ضرر معامله تعیین شده و ثبت گردد. برای مثال شما اتریوم را در قیمت ۴ هزار دلار بر طبق تحلیلی که انجام دادهاید، با هدف ۴۵۰۰ دلار و حد ضرر ۳۸۰۰ دلار معامله میکنید. پس از ثبت سفارشهای حد ضرر، در صورتی که اتریوم بر خلاف جهت تحلیل شما حرکت کند، دارایی شما بر روی نقطه حد ضرر فروخته شده و شما فقط با بخشی ضرر از معامله خارج میشوید. حد ضرر در اکثر مواقع با تحلیل تکنیکال و ابزارهای مختلف آن مانند میانگین متحرک (MA)، فیبوناچی [1]، مکدی (Macd) [2] و.. محاسبه شده و در اسپات تریدینگ [3] با سفارشگذاری Stop-limit و در فیوچرز [4] با انتخاب گزینه SL (مخفف Stoploss) تعیین میشود. پس از تعیین این معیارها، صرافی دارایی شما را در نقطه تعیین شده بفروش میگذارد. حد ضرر با هدف جلوگیری از ضرر بیشتر تعیین میشود و ممکن است در طول معامله جابهجا شود. در بعضی از معاملات با از دست دادن بخشی از سرمایه و در بعضی دیگر با از دست دادن بخشی از سود معامله، حد ضرر فعال میشود. حد ضرر یکی از اصلیترین ابزارهای معاملاتی معاملهگران کوتاه و میان مدت است، اما سرمایهگذاران بلند مدت و هودلرها هم از حد ضرر در جهت افزایش سود و کاهش ریسک معاملات خود استفاده میکنند. پیشنهاد میشود مقاله روانشناسی معاملهگری در بازار رمزارزها [5] را مطالعه کنید. مثال برای تعیین استاپ لاس تصور کنید بیت کوین در قیمت ۴۰ هزار است، شما طبق تحلیلی که انجام دادهاید به این نتیجه میرسید که درحال حاضر موقعیت خوبی برای خرید بوده و هدف این معاملهی خرید ۵۰ هزار است. از طرفی هیچ تحلیلی قطعی نبوده و ممکن است قیمت در خلاف جهت حرکت کند. طبق تحلیل خود نتیجهگیری میکنید که اگر بیت کوین به سطح ۳۵ هزار برسد نشان میدهد تحلیل شما غلط بوده، پس حد ضرر شما قیمت ۳۵ هزار است. از آنجایی که نوسانات در بازار ارزدیجیتال بالا بوده، ممکن است قیمت به استاپ لاس شما رسیده و سپس در جهت تحلیل شما حرکت کند. پس استاپ لاس کمی از سطح قیمتی تعیین شده، پایینتر قرارداده میشود تا از نوسانات بازار دور باشد. برای مثال، بجای ۳۵ هزار دلار، استاپ لاس معامله ۳۴۷۰۰ دلار در نظر گرفته شده و یک سفارش فروش برای آن ثبت میشود تا در صورت رسیدن قیمت به این عدد، یک سفارش فروش اتوماتیک ثبت شود. حد ضرر بر اساس تحلیل نه حدس و گمان! نکتهی بسیار مهم در مورد استاپ لاس، این است که نمیتوان بصورت حدسی و مقدار ریسک قابل تحمل در معامله آن را تعیین کرد. استاپ لاس بر اساس تحلیل و در اکثر مواقع طبق تحلیل تکنیکال و استراتژیهای متفاوتی مثل پرایس اکشن، فیبوناچی، RSI و.. تعیین میشود. ممکن است شما در معاملهای باشید که در سود است، باید توانایی مدیریت این سود را داشته باشید. ممکن است در معاملهای ضررده باشید پس باید توانایی کنترل این ضرر را داشته باشید. مدیریت این گونه از معاملات با کمک حد ضرر انجام میشود، آن هم حد ضرری که بر اساس شرایط و تحلیل بازار تعیین شده باشد. واضح است که گاهی اوقات قویترین و موشکافانهترین تحلیلها نیز دچار خطا میشود و در معاملهگری هیچ چیز صد درصدی نیست . عاملی که باعث ثبات در معامله میشود و تفاوت یک معاملهگر اماتور و حرفهای را نشان میدهد در واقع مدیریت سرمایه و ریسک است که در نهایت با کمک ابزارهایی مانند استاپ لاس در معامله پیاده میشود. در بعضی مواقع استاپ لاس در معامله توسط معاملهگر، کوچک گرفته میشود یعنی نزدیک به نقطه ورود است و بازار با یک نوسان کوچک به آن رسیده و دوباره در جهت معامله حرکت میکند. این اتفاق توسط سرمایهگذاران بزرگ و بازارسازها، با هدف فعال کردن استاپ لاس معاملهگران و استفاده از کارمزد معاملات، ضرر و لیکویید شدن معاملات انجام میشوند. در بعضی از مواقع استاپ لاس بسیار بزرگ گرفته میشود که این نیز به دلیل بالا بردن ریسک معامله کار صحیحی نیست. بازارسازها با خرید و فروشهای هماهنگ شده، سعی در فعال کردن حد ضرر معاملهگران دارند. استاپ لاس طبق استراتژی و ترید پلنی تعیین میشود که از قبل، معاملهگر برای خود تنظیم کرده است که معمولا با استفاده از ابزارهای تکنیکال محاسبه میشود. حد ضرر همیشه کمی پایینتر از آن سطحی که محاسبه شده ثبت میشود تا شکار استاپهانتهای بازارسازها نشود. اصول مهم برای تعیین حد ضرر استاپ لاس بر اساس دو عامل مشخص میشود: استاپ لاس باید در سطحی تعیین شود که اثبات کند نقطه ورود به معامله اشتباه بوده است. استاپ لاس نیازمند یک نرخ پیروزی (WinRate) قابل قبول در تاریخچه معاملات است که به استراتژی معاملاتی هر فرد مربوط میشود. برای پیدا کردن روش تعیین استاپ لاس و بهینه کردن آن باید چندین مرحله مهم معاملاتی را از ابتدا با هم دیگر بررسی کنیم: یک. استراتژی معاملاتی داشته باشید مهمترین راهنمای یک معاملهگر، استراتژی یا پلن معاملاتی است که در ابتدای شروع به کار و انجام معاملات، آن را تنظیم و تهیه کرده و بر طبق آن عمل میکند. در استراتژي معاملاتی، یکی از مواردی که ذکر میشود روش تعیین حد ضرر است که باید پس از پیدا کردن و ثبت در پلن معاملاتی، به آن وفادار بود و بر طبق آن روش عمل کرد. دو. استراتژی معاملاتی را بسنجید و بهتر کنید پس از انجام یک دوره معاملاتی آزمایشی با استراتژی معاملاتی مورد نظر، حالا وقت آن است که از تاریخچه معاملاتی خود اصطلاحا یک بک تست بگیرید و آنها را تحلیل کنید. ببینید چطور میتوانید استراتژی خود را بهتر کنید؟ آیا روشی که حد ضرر را تعیین میکنید مناسب است؟ چطور میتوان حد ضرر خود را بهینهتر کرد؟ کدام تایم فریمها یا کدام ارزها در ترکیب با استراتژی شما نتایج بهتری را رقم میزنند؟ این پرسشها و پاسخ دادن به آنها در بهتر شدن استراتژی معاملاتی شما نقش مهمی ایفا میکند. سه. شروع کنید پس از آنکه یک استراتژی طرح کردید و در اکانت آزمایشی یا دمو مورد آزمایش قرارداده، نتایج را بررسی کرده و بر طبق آن استراتژی خود را آپدیت کردید، حال وقت آن است که شروع به معاملات جدی با پول واقعی کنید. فراموش نکنید که این چرخه ۳ مرحلهای در ادامه نیز باید بر روی استراتژی شما پیاده شود تا رفته رفته درصد پیروزی معاملات شما بالاتر رفته و با رشد و پیشرفت بازار هم جهت شوید. خطاهای رایج در انتخاب حد ضرر تعیین اشتباه استاپ لاس یا عدم تعیین آن ممکن است سود معاملهگر را از بین ببرد یا ضرر بسیار زیادی به او تحمیل کند. بهتر است قبل از اینکه خودمان اشتباهاتی که در گذشته انجام شدهاند را تکرار کنیم، با مطالعه و بررسی آنها از تکرار دوباره آنها اجتناب کنیم. در این مطلب چند خطای رایج معاملهگری مربوط به استاپ لاس را بررسی میکنیم. انتخاب حریصانه حرص و طمع احساساتی هستند که معاملهگران را در موارد بسیاری دچار اشتباه میکنند و در انتخاب استاپ لاس نیز معاملهگران را در چالش قرار میدهند. در بعضی از موارد معاملهگران، استاپ لاس را نزدیک به نقطه ورود خود تعیین میکنند تا سرمایه خود را از دست ندهند. از سوی دیگر این اتفاق باعث میشود در بازارهای نوسانی مثل بازار ارزهای دیجیتال، قیمت به سرعت به استاپ لاس برخورد کرده و معامله با ضرر بسته شود. در مجموع با توجه به تعداد بالای معاملاتی که به دلیل استاپ لاس کوچک با ضرر بسته میشوند، معاملهگر ضرر زیادی را متحمل شود. استفاده از استراتژی و عمل بر طبق آن از رخ دادن این مورد جلوگیری میکند. معاملات با حجم نامناسب اگر سرمایه کمی در بازار برای معاملات دارید، هیچ مشکلی نیست. فقط سعی کنید معاملات خود را هم با حجم کمی باز کنید تا بتوانید استاپ لاس منطقیتری برای معاملات قرار دهید. در این جا مدیریت ریسک و سرمایه بشدت به کار میآید. شما میزان ریسک هر معامله را باید در استراتژي خود تعیین کنید. برای مثال، وقتی در هر معامله ۳٪ قابلیت تحمل ضرر داشته باشید، میتوانید با انجام محاسبات و تعیین استاپ لاس بر طبق ابزارهای تکنیکال، استاپ لاس را بصورت منطقیتری برای معاملات خود تعیین کنید. نداشتن استراتژی برای حد ضرر در بخشهای مختلف این مقاله به این موضوع ذکر کردیم ولی این بحث آنقدر از اهمیت بالایی برخوردار است که نیاز به ذکر آن در یک مطلب جدا نیز حس میشود. داشتن استراتژی و بررسی مداوم و آپدیت آن، از این حیث مهم است که باعث میشود معاملهگر احساسی عمل نکرده و استاپ لاسهای خود را به صورت منطقی قراردهد تا در مجموع معاملات به سود دهی برسد. چند روش معتبر برای تعیین استاپ لاس حد ضرر با روشهای متفاوتی تعیین و اندازه گیری میشود که در اکثر موارد از ترکیب با استراتژیهای تحلیل تکنیکال و مدیریت سرمایه و ریسک است. در ادامه چند مورد از محبوبترین روشهای تعیین استاپ لاس را بررسی میکنیم. تنظیم حد ضرر بر اساس بخشی از سرمایه سادهترین روش تعیین حد ضرر با استفاده از میزان ریسک قابل پذیرش در هر معامله است. برای مثال معاملهگری حاضر به پذیرش ریسک ٪۱۰ درصدی در معاملات خود است اما معاملهگر دیگری تنها ۲٪ ریسک در هر معامله قبول میکند. انتخاب درصد ریسک در هر معامله، باید با توجه به ریسکپذیری فرد و مدیریت سرمایه و ریسکی که در پلن معاملاتی خود ثبت کرده انجام شود. این روش به دلیل عدم استفاده از تحلیل تکنیکال و تعیین حد ضرر با توجه به الگوهای موجود در بازار، روش بهینه شدهای برای تعیین حد ضرر نیست. بهتر است که مدیریت سرمایه و ریسک در کنار تحلیل تکنیکال، به تعیین حد ضرر کمک کنند. تنظیم حد ضرر براساس آخرین سقف و کف قیمت این روش تا حدی مربوط به استراتژی پرایس اکشن میشود و یکی از سادهترین و در عین حال کاربردیترین روشهای تعیین استاپ لاس است. میتوان با استفاده از سقف یا کف قبلی، قیمت مناسب را پیدا کرده و کمی بالاتر یا پایینتر (بسته به خرید یا فروش بودن پوزیشن) استاپ لاس را قرار میدهیم تا از خطر استاپ هانت تا حدی در امان بماند. در تصاویر زیر مثالی با استفاده از این روش، در بازکردن پوزیشن خرید (Long) مشاهده میکنید. حد ضرر با توجه به آخرین سقف و آخرین کف تعیین شده است. این روش از این حیث که به ما حد ضرر کوچکی برای معاملات و در نتیجه ضرر کمتری در معامله ارائه میدهد، مناسب است اما به دلیل نزدیک بودن حد ضرر به نقطه ورود، احتمال برخورد قیمت به حد ضرر خیلی بالاست و ممکن است که معاملات در مجموع درصد موفقیت بالایی نداشته باشند. تعیین استاپ لاس با استفاده از سقف و کفهای پیشین قیمت تفاوت این روش با روش قبلی این است که با توجه به انتخاب سقف و کفهای قدیمیتر و فاصله بیشتر با نقطه ورود، احتمال برخورد قیمت با حد ضرر کمتر بوده و معاملات درصد موفقیت بالاتری خواهند داشت اما از طرفی حد ضرر بزرگتر بوده و ریسک معاملات بالاتر میرود که با استفاده از مدیریت ریسک میتوان آن را کنترل کرد. در تصویر زیر یک مثال پوزیشن خرید با استفاده از این روش را میبینید. تعیین حد ضرر با استفاده از میانگین متحرک (MA) در استراتژیهایی که در آن از میانگینهای متحرک بهعنوان حمایت و مقاومت استفاده میشود، نقاط ورود، حد سود و حد ضرر نیز با توجه به میانگینهای متحرک انتخاب میشوند. در این روش میتوان از تایم فریمهای متفاوت و میانگینهای متحرک متفاوت و معروف با دوره ۲۰، ۵۰، ۱۰۰ و ۲۰۰ استفاده کرده و بهینهترین استراتژی معاملاتی مخصوص به خود را پیدا کرد. از آنجایی که میانگینهای متحرک داینامیک هستند و مدام در حال تغییرند، در این روش شما با حد ضرر شناور (Trailing Stoploss) رو به رو هستید که در واقع حد ضرر ثابتی نیست و در طول زمان، در حال تغییر است. برای آشنایی با طرز استفاده از اندیکاتور میانگین متحرک، این مطلب [6] را مطالعه کنید. تعیین استاپ لاس با استفاده از سطوح حمایت و مقاومت کلیدی این روش تعیین حد ضرر، بسیار شبیه به استراتژی پرایس اکشن برای دریافت نقاط ورود، حد سود و حد ضرر است. میتوان با استفاده از سطوح حمایت و مقاومت کلیدی، سطوح مناسبی برای حدضرر، از لحاظ درصد موفقیت معاملات به دست آورد اما نکتهی مهم این است که این سطوح دقیق نبوده و ممکن است قیمت تحت نوسان، به آن برخورد کند. در نتیجه باید مقداری فاصله بین حد ضرر و سطوح حمایت مقاومت باشد تا از برخورد سریع قیمت با حد ضرر جلوگیری کند. سطوحی که برخورد قیمت به آنها زیاد بوده و سطوح روانی قیمت که اعداد گرد شدهای دارند، جزو کلیدی ترین سطوح حمایت و مقاومت در این استراتژی، برای تعیین حد ضرر میباشند. آموزش سفارشگذاری استاپ لاس در اسپات تریدینگ به ۴ روش Limit ،Stop-Limit ،Market و OCO میتوان سفارشگذاری کرد که در مقاله مربوط به اسپات تریدینگ به صورت مفصل به آن پرداختیم. برای تعیین حد ضرر نیاز به استفاده از سفارشگذاری Stop-Limit داریم. در این نوع سفارشگذاری از یک شرط از پیش تعیین شده، برای فروش دارایی در حد ضرر استفاده میکنیم. برای مثال، تصور کنید که شما بیت کوین را در قیمت ۵۰ هزار خریداری کردهاید و با توجه به تحلیل خود انتظار دارید که قیمت به سطح ۶۰ هزار برسد. در صورتی که قیمت در خلاف تحلیل حرکت کرده و به زیر ۴۸ هزار دلار برسد، پس تحلیل شما اشتباه بوده و این سطح محدوده مناسبی برای حد ضرر شما است. در این صورت طبق تصویر یک سفارش Stop-Limit ثبت میشود. در قسمت Stop که در واقع شرط معامله است عدد ۴۸ هزار ثبت میشود، درقسمت Limit عددی پایینتر از سطح حد ضرر در نظر گرفته میشود مثلا ۴۷۹۰۰. با توجه به سفارش زیر، در صورتی که قیمت به سطح ۴۸ هزار برسد یک سفارش فروش در قیمت ۴۷۹۰۰ برای داراییهای شما ثبت میشود. جمع بندی حد ضرر یکی از مهمترین ابزارهای معاملهگران برای کوتاه کردن ضررها و ذخیره سود معاملات است. با استفاده از تحلیل تکنیکال و مدیریت سرمایه و ریسک، همانطور که در این مقاله مطالعه کردیم، میتوان روشهای متفاوتی از تعیین حد ضرر را در نظر گرفت و در ادامه با بهبود آن به درصد موفقیت بالاتری در معاملات رسید. منبع: Investopedia [7], Binance Academy [8] [1] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d9%86%d8%af%db%8c%da%a9%d8%a7%d8%aa%d9%88%d8%b1-%d9%81%db%8c%d8%a8%d9%88%d9%86%d8%a7%da%86%db%8c-%d8%a7%d8%b5%d9%84%d8%a7%d8%ad%db%8c-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [2] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d9%86%d8%af%db%8c%da%a9%d8%a7%d8%aa%d9%88%d8%b1-macd-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [3] https://blog.valmart.net/%d8%a7%d8%b3%d9%be%d8%a7%d8%aa-%d8%aa%d8%b1%db%8c%d8%af%db%8c%d9%86%da%af-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [4] https://blog.valmart.net/%d9%85%d8%b9%d8%a7%d9%85%d9%84%d8%a7%d8%aa-%d8%a2%d8%aa%db%8c-%db%8c%d8%a7-%d9%81%db%8c%d9%88%da%86%d8%b1%d8%b2-%da%86%db%8c%d8%b3%d8%aa/ [5] https://blog.valmart.net/%d8%b1%d9%88%d8%a7%d9%86%d8%b4%d9%86%d8%a7%d8%b3%db%8c-%d9%85%d8%b9%d8%a7%d9%85%d9%84%d9%87%e2%80%8c%da%af%d8%b1%db%8c-%d8%a7%d8%b1%d8%b2-%d8%af%db%8c%d8%ac%db%8c%d8%aa%d8%a7%d9%84/ [6] https://blog.valmart.net/%d8%b1%d8%a7%d9%87%d9%86%d9%85%d8%a7%db%8c-%d8%a7%d9%86%d8%af%db%8c%da%a9%d8%a7%d8%aa%d9%88%d8%b1-%d9%85%db%8c%d8%a7%d9%86%da%af%db%8c%d9%86-%d9%85%d8%aa%d8%ad%d8%b1%da%a9/ [7] https://www.investopedia.com/articles/stocks/09/use-stop-loss.asp [8] https://academy.binance.com/en/articles/what-is-a-stop-limit-order